{
  "legislationId": "10_2747",
  "lastUpdate": "2026-07-01T16:23:55.090Z",
  "history": [
    {
      "timestamp": "2026-07-01T16:23:55.090Z",
      "source_url": "https://storage.googleapis.com/lustra-web-prod/pl/sejm/10/legislations/10_2747/text/index.html",
      "model": "gemini-flash-lite-latest",
      "prompt_sent": "\r\nROLE: Fact Checker.\r\nTASK: Compare SOURCE (the original) and SUMMARY (a summary prepared by another AI).\r\n\r\nYour goal is to detect \"FABRICATED SPECIFICS\" (Fabricated Entities) in SUMMARY.\r\n\r\nSOURCE:\r\nDruk nr 2747 Warszawa, 11 czerwca 2026 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Pan Włodzimierz Czarzasty Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt ustawy: - o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń. Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy upoważniamy pana posła Bartosza Romowicza. (-) Agnieszka Buczyńska; (-) Adam Gomoła; (-) Piotr Górnikiewicz; (-) Michał Gramatyka; (-) Bożenna Hołownia; (-) Szymon Hołownia; (-) Adam Luboński; (-) Maja Ewa Nowak; (-) Łukasz Osmalak; (-) Bartosz Romowicz; (-) Ewa Schädler; (-) Piotr Paweł Strach; (-) Paweł Śliz; (-) Wioleta Tomczak; (-) Kamil Wnuk. Tłoczono z polecenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej PROJEKT U S TAWA z dnia ... 2026 r. o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń Art. 1. W ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2026 r. poz. 663) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 13b w ust. 3 po wyrazie „edukacyjnym” dodaje się wyrazy „ , turystycznym”; 2) w art. 29: a) w ust. 1 skreśla się wyrazy „ , zaprzęgowym”, b) po ust. 1a dodaje się ust. 1b-1d w brzmieniu: „1b. Ruch pojazdem zaprzęgowym w lesie dozwolony jest drogami publicznymi, natomiast drogami leśnymi jest dozwolony tylko wtedy, gdy użytkowanie ich nie jest ograniczone ze względu na prowadzoną gospodarkę leśną lub z innej ważnej przyczyny. 1c. Jazda konna w lesie jest dopuszczalna i może zostać ograniczona okresowo jedynie ze względu na prowadzoną gospodarkę leśną lub z innej ważnej przyczyny. 1d. Ograniczenia, o których mowa w ust. 1b i 1c, ze wskazaniem dokładnego obszaru ograniczenia wprowadza nadleśniczy, podając je do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty.”, c) uchyla się ust. 1a; 3) w art. 30: a) w ust. 1 pkt 13 otrzymuje brzmienie: „13) puszczania luzem psów ras uznanych za agresywne, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, 1696 i 1795 oraz z 2026 r. poz. 737);”, b) po ust. 2a dodaje się ust. 2b i 2c w brzmieniu: „2b. Puszczanie luzem psów w lesie odbywa się pod kontrolą właścicieli lub opiekunów. 2c. Puszczanie psów w lesie może zostać ograniczone okresowo jedynie ze względu na prowadzoną gospodarkę leśną lub z innej ważnej przyczyny. Przepis art. 29 ust. 1d stosuje się odpowiednio.”; 4) art. 39 otrzymuje brzmienie: – 2 – „Art. 39. 1. Lasy, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. a oraz pkt 2, pozostające w zarządzie Lasów Państwowych, mogą być za zgodą dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych wydzierżawione przez nadleśniczego, z zachowaniem celów i zadań gospodarki leśnej określonych w planie urządzenia lasu. Inne nieruchomości, o których mowa w art. 4 ust. 3, pozostające w zarządzie Lasów Państwowych mogą być wydzierżawiane i wynajmowane przez nadleśniczego za zgodą dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych. 2. Lasy, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. a oraz pkt 2, pozostające w zarządzie Lasów Państwowych, mogą być za zgodą i na zasadach określonych przez dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych nieodpłatnie użyczone przez nadleśniczego jednostkom samorządu terytorialnego lub ich związkom na ich wniosek, z zachowaniem celów i zadań gospodarki leśnej określonych w planie urządzenia lasu, na cele rozwoju turystyki, sportu i rekreacji. Użyczenie to może obejmować również prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o którym mowa w art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2026 r. poz. 524, 605 i 646).”; 5) w art. 40 w ust. 1 pkt 9 otrzymuje brzmienie: „9) rozwoju turystyki i rekreacji;”. Art. 2. W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2025 r. poz. 734, 1676, 1814, 1818 i 1872) art. 166 otrzymuje brzmienie: „Art. 166. § 1. Kto w lesie puszcza luzem psa rasy uznanej za agresywną, podlega karze grzywny albo karze nagany. § 2. Tej samej karze podlega, kto w lesie puszcza luzem psa: 1) bez sprawowania nad nim kontroli, lub 2) na obszarze i w okresie objętym ograniczeniem wprowadzonym na podstawie art. 30 ust. 2c ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2026 r. poz. 663 i ...). § 3. Przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do czynności związanych: 1) z polowaniem; 2) ze szkoleniem psów będących zwierzętami wykorzystywanymi do celów specjalnych w rozumieniu art. 4 pkt 20 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, 1696 i 1795 oraz z 2026 r. poz. 737), albo ich udziałem w akcji ratowniczej w działaniach poszukiwawczych lub w działaniach – 3 – związanych z ochroną granicy państwowej lub zapewnieniem bezpieczeństwa i porządku publicznego; 3) ze szkoleniem psów ratowniczych albo ich udziałem w akcji ratowniczej prowadzonej przez podmioty uprawnione do wykonywania ratownictwa na podstawie przepisów odrębnych.” Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. – 4 – UZASADNIENIE Projekt ustawy o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń ma na celu dostosowanie obowiązujących regulacji do współczesnych potrzeb społecznych związanych z turystyką, rekreacją i aktywnym korzystaniem z terenów leśnych, przy jednoczesnym zachowaniu nadrzędnej funkcji gospodarki leśnej i ochrony zasobów przyrodniczych. Lasy Państwowe, poza realizacją funkcji gospodarczych i ochronnych, pełnią istotną funkcję społeczną. Rosnąca liczba osób korzystających z terenów leśnych w celach rekreacyjnych, sportowych i turystycznych wymaga stworzenia bardziej elastycznych rozwiązań prawnych umożliwiających rozwój infrastruktury oraz form aktywności realizowanych na obszarach leśnych. Projekt przewiduje pięć zasadniczych zmian. 1. Rozszerzenie zadań Leśnych Kompleksów Promocyjnych o cele turystyczne Projekt zakłada rozszerzenie katalogu zadań realizowanych przez Leśne Kompleksy Promocyjne (LKP) poprzez dodanie funkcji turystycznej obok obecnie realizowanych celów edukacyjnych. Leśne Kompleksy Promocyjne stanowią obecnie ważny element udostępniania lasów społeczeństwu, jednak obowiązujące przepisy nie wskazują wprost rozwoju turystyki jako jednego z ich ustawowych zadań. W praktyce wiele kompleksów prowadzi działania związane z rozwojem szlaków, infrastruktury rekreacyjnej czy promocją walorów przyrodniczych. Projekt porządkuje zatem istniejący stan faktyczny i nadaje mu podstawę ustawową. Zmiana ta umożliwi bardziej aktywne wykorzystanie potencjału Leśnych Kompleksów Promocyjnych dla rozwoju turystyki przyrodniczej, edukacyjnej i kwalifikowanej. Leśne Kompleksy Promocyjne stanowią szczególną formę organizacji gospodarki leśnej w Państwowym Gospodarstwie Leśnym Lasy Państwowe. Są to duże, zwarte obszary lasów obejmujące jedno lub kilka nadleśnictw, utworzone w celu prezentowania wielofunkcyjnego modelu gospodarki leśnej, prowadzenia działalności edukacyjnej, badawczej oraz społecznej. LKP są polską, autorską koncepcją promowania zrównoważonego leśnictwa. Lasy Państwowe – 5 – wskazują, że podobne rozwiązania funkcjonują jedynie w ograniczonym zakresie za granicą - odpowiednikiem europejskim jest szwedzka koncepcja lasu modelowego, a poza Europą inicjatywy kanadyjskie. Obecnie funkcjonuje 25 Leśnych Kompleksów Promocyjnych, obejmujących ponad 1,2 mln ha powierzchni leśnej, co odpowiada ok. 16% powierzchni lasów zarządzanych przez Lasy Państwowe. Do największych LKP należą m.in.: • LKP „Puszcza Notecka” – ok. 137 tys. ha, będący największym LKP w Polsce; • LKP „Bory Tucholskie” – ponad 84 tys. ha; • LKP „Lasy Bieszczadzkie” – ponad 69 tys. Ha. LKP są obecnie obszarami o szczególnym znaczeniu społecznym, edukacyjnym i ekologicznym, funkcjonującymi na podstawie jednolitych programów gospodarczo- ochronnych oraz rad naukowo-społecznych, w których uczestniczą przedstawiciele samorządów, nauki i organizacji społecznych. Jednocześnie praktyka funkcjonowania LKP pokazuje, że obszary te już obecnie pełnią istotne funkcje turystyczne. Nadleśnictwa wchodzące w skład kompleksów prowadzą ścieżki dydaktyczne, punkty edukacyjne, infrastrukturę rekreacyjną oraz działania promujące aktywny wypoczynek. Przykładowo w samym LKP „Lasy Warszawskie” w roku 2024 w zajęciach edukacyjnych organizowanych przez nadleśnictwa uczestniczyło 20 761 osób. Na obszarze LKP rozwijana jest również infrastruktura turystyczna i rekreacyjna, w tym trasy piesze, rowerowe i konne, miejsca wypoczynku, wieże widokowe oraz obiekty edukacyjne. W praktyce działania te już dziś wykraczają poza wyłącznie edukacyjny charakter przewidziany obecnie w ustawie. Projektowana zmiana ma zatem charakter porządkujący i dostosowujący przepisy do rzeczywistego sposobu funkcjonowania LKP. Dodanie funkcji turystycznej do ustawowego katalogu zadań pozwoli na pełniejsze wykorzystanie potencjału tych obszarów dla rozwoju turystyki przyrodniczej, edukacyjnej i aktywnej, przy zachowaniu dotychczasowych funkcji ochronnych i gospodarczych. 2. Uregulowanie zasad jazdy konnej w lasach Projekt wprowadza zasadę dopuszczalności jazdy konnej na terenach leśnych pozostających w zarządzie Lasów Państwowych z możliwością czasowego ograniczenia tej – 6 – aktywności wyłącznie ze względu na gospodarkę leśną lub inne ważne przyczyny. Obecny stan prawny nie odpowiada rosnącej popularności turystyki konnej oraz rekreacji jeździeckiej. W wielu regionach kraju istnieją rozwinięte ośrodki jeździeckie i szlaki konne, których funkcjonowanie utrudniają obecne ograniczenia. Projekt odwraca dotychczasową zasadę polegającą na wyjątkowym dopuszczaniu ruchu konnego i zastępuje ją zasadą ogólnej dostępności przy zachowaniu możliwości wprowadzania ograniczeń przez nadleśniczego. Jednocześnie projekt pozostawia zarządcom lasów instrumenty pozwalające chronić obszary objęte pracami gospodarczymi, ochroną przyrody lub innymi szczególnymi okolicznościami. Turystyka konna stanowi rozwijającą się formę turystyki kwalifikowanej i aktywnej, obejmującą zarówno krótkie przejazdy rekreacyjne, jak również wielodniowe rajdy oraz wyprawy terenowe. W Polsce funkcjonuje rozwinięta infrastruktura turystyki jeździeckiej obejmująca szlaki konne, ośrodki jeździeckie, gospodarstwa agroturystyczne oraz bazę noclegową dostosowaną do potrzeb jeźdźców i koni. Według danych Lasów Państwowych obecnie na terenach pozostających w ich zarządzie wyznaczono niemal 7 tys. km tras konnych, udostępnionych dla ruchu jeździeckiego. Jednocześnie Lasy Państwowe wskazują, że zainteresowanie tą formą rekreacji stale rośnie, co powoduje powstawanie kolejnych tras i inicjatyw lokalnych. W Polsce funkcjonują również długodystansowe szlaki turystyki konnej o znaczeniu ponadregionalnym. Największym z nich jest Transbeskidzki Szlak Konny PTTK, liczący ponad 600 km, prowadzący od Beskidu Śląskiego do Bieszczad i umożliwiający wielodniowe rajdy konne przez południową Polskę. Przebycie całej trasy zajmuje około dwóch tygodni. 3. Przyznanie nadleśniczym kompetencji do wprowadzania ograniczeń Projekt przewiduje przyznanie nadleśniczym kompetencji do czasowego ograniczania ruchu pojazdów zaprzęgowych, jazdy konnej oraz puszczania psów luzem na określonych obszarach. Rozwiązanie to ma charakter decentralizacyjny i umożliwia podejmowanie decyzji przez organ najlepiej znający lokalne uwarunkowania przyrodnicze i gospodarcze. Ograniczenia będą mogły być wprowadzane wyłącznie w sytuacjach uzasadnionych, z obowiązkiem wskazania dokładnego obszaru i podania informacji do publicznej wiadomości. Proponowane rozwiązanie zapewnia równowagę pomiędzy dostępnością lasów dla społeczeństwa a potrzebą ochrony gospodarki leśnej. – 7 – 4. Zmiana zasad dotyczących puszczania psów luzem Projekt przewiduje zmianę przepisu dotyczącego zakazu puszczania psów luzem poprzez dopuszczenie takiej możliwości wobec psów innych niż uznane za agresywne na podstawie przepisów ustawy o ochronie zwierząt, pod kontrolą właścicieli lub opiekunów. Rozwiązanie to odpowiada oczekiwaniom społecznym związanym z rekreacyjnym korzystaniem z terenów leśnych przez właścicieli zwierząt domowych. Jednocześnie projekt zachowuje zakaz wobec ras uznanych za agresywne, co pozwala utrzymać odpowiedni poziom bezpieczeństwa osób korzystających z lasów oraz ochrony zwierzyny. Lasy Państwowe wskazują, że psy puszczone luzem mogą powodować płoszenie zwierząt, niszczenie miejsc lęgowych, tropienie zwierzyny, a w okresach rozrodu lub zimowania wywoływać dodatkową presję na populacje dzikich zwierząt. Zakaz funkcjonuje obok innych przepisów chroniących zwierzynę przed płoszeniem i ściganiem. Projektowana zmiana nie uchyla jednak obowiązujących przepisów dotyczących ochrony przyrody, ochrony gatunkowej ani zakazów obowiązujących na obszarach szczególnie chronionych, w szczególności parkach narodowych, rezerwatach przyrody oraz innych formach ochrony przyrody wynikających z odrębnych ustaw. Właściciel psa pozostaje obowiązany do sprawowania nad nim kontroli oraz niedopuszczania do płoszenia, ścigania lub wyrządzania szkód zwierzynie i siedliskom przyrodniczym. Zmiana art. 166 Kodeksu wykroczeń ma charakter dostosowujący i jest konsekwencją nowelizacji art. 30 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. Po zawężeniu zakazu puszczania psów luzem wyłącznie do ras uznanych za agresywne oraz wprowadzeniu zasady puszczania pozostałych psów pod kontrolą właściciela lub opiekuna, utrzymanie dotychczasowego, generalnego typu wykroczenia prowadziłoby do penalizacji zachowań, które ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach uznaje za dozwolone. Projekt zachowuje dotychczasowe wyłączenia. Projektowane brzmienie wprowadza karalność do: 1) puszczanie luzem psa rasy uznanej za agresywną, 2) puszczanie psa bez sprawowania nad nim kontroli, 3) puszczanie psa na obszarze i w okresie objętym ograniczeniem wprowadzonym przez nadleśniczego. – 8 – 5. Możliwość nieodpłatnego użyczania gruntów jednostkom samorządu terytorialnego Projekt wprowadza możliwość nieodpłatnego użyczania przez nadleśniczych gruntów pozostających w zarządzie Lasów Państwowych jednostkom samorządu terytorialnego lub ich związkom na cele rozwoju turystyki, sportu i rekreacji. Obecnie realizacja tego rodzaju przedsięwzięć wymaga stosowania form odpłatnych, przede wszystkim dzierżawy, co utrudnia realizację inwestycji publicznych takich jak wieże widokowe, infrastruktura rekreacyjna, punkty obsługi turystycznej, ścieżki edukacyjne, miejsca odpoczynku czy obiekty sportowe. Projektowana regulacja umożliwi bardziej efektywną współpracę Lasów Państwowych i samorządów przy realizacji inwestycji służących mieszkańcom i turystom, przy zachowaniu zgodności z planami urządzenia lasu i celami gospodarki leśnej. Dodatkowo projekt przewiduje możliwość objęcia użyczeniem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co pozwoli na faktyczną realizację inwestycji infrastrukturalnych. Lasy Państwowe od wielu lat realizują wspólne przedsięwzięcia z samorządami w zakresie rozwoju infrastruktury lokalnej i turystycznej. Już w 2015 r. Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych wskazywała, że jednym z głównych kierunków współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego mają być inwestycje turystyczne, w tym rozwój infrastruktury pieszej, rowerowej i rekreacyjnej, szczególnie na terenach gmin leśnych o wysokim potencjale przyrodniczym i ograniczonych dochodach własnych. Z badań prowadzonych przez Lasy Państwowe wynikało, że właśnie infrastruktura turystyczna była najczęściej wskazywanym obszarem oczekiwanej współpracy przez samorządy. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Vacatio legis jest zgodne z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461). Projekt rozszerza zakres dozwolonego korzystania z lasów i nie wymaga okresu przystosowawczego. Projekt nie zawiera przepisów przejściowych. Projektowana ustawa będzie miała pozytywny wpływ społeczny poprzez zwiększenie dostępności terenów leśnych dla celów turystycznych, sportowych i rekreacyjnych. Przewiduje się pozytywny wpływ na rozwój turystyki lokalnej i regionalnej, szczególnie turystyki przyrodniczej, konnej oraz aktywności rodzinnej. Projekt może przyczynić się do rozwoju – 9 – infrastruktury rekreacyjnej realizowanej przez jednostki samorządu terytorialnego we współpracy z Lasami Państwowymi. Projekt nie powoduje bezpośrednich skutków dla budżetu państwa. Ewentualne skutki finansowe związane z realizacją przedsięwzięć infrastrukturalnych będą uzależnione od decyzji jednostek samorządu terytorialnego oraz Lasów Państwowych. Projekt nie określa zasad podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej. Zawarte w projekcie regulacje nie będą miały wpływ na mikro, małych i średnich przedsiębiorców, zgodnie z ustawą z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Przedkładany projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Projekt ustawy nie wymaga przedłożenia właściwym instytucjom i organom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. Projekt nie podlega procedurze notyfikacji. 1 DEKLAROWANE SKUTKI REGULACJI (DSR) projektu ustawy Informacja o projekcie a) Tytuł projektu: Projekt ustawy o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń b) Przedstawiciel wnioskodawcy: pan poseł Bartosz Romowicz I. Część wstępna [1] Zwięzły opis zidentyfikowanego problemu i proponowanych rozwiązań. a) Jaki problem jest rozwiązywany i jaka jest skala tego problemu: Obowiązujące przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach nie nadążają za rosnącym społecznym zapotrzebowaniem na turystyczne, sportowe i rekreacyjne korzystanie z terenów leśnych zarządzanych przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Zidentyfikowano następujące problemy: 1) Ustawowy katalog zadań Leśnych Kompleksów Promocyjnych (LKP) wskazuje cele edukacyjne, lecz nie wymienia wprost rozwoju turystyki, mimo że LKP faktycznie pełnią funkcje turystyczne (szlaki, infrastruktura rekreacyjna). 2) Obecne zasady ruchu pojazdem zaprzęgowym i jazdy konnej w lasach mają charakter wyjątku od zakazu, co utrudnia rozwój turystyki konnej, mimo wyznaczonych ok. 7 tys. km tras konnych. 3) Bezwarunkowy zakaz puszczania psów luzem nie odpowiada oczekiwaniom właścicieli zwierząt domowych korzystających rekreacyjnie z lasów. 4) Brak instrumentu nieodpłatnego udostępniania gruntów leśnych jednostkom samorządu terytorialnego (JST) na cele turystyczno-rekreacyjne, dotychczas wymaga to form odpłatnych (dzierżawa), co utrudnia realizację inwestycji publicznych. b) Zwięzły opis proponowanych rozwiązań: 1) Rozszerzenie zadań LKP o cele turystyczne. 2) Ustanowienie zasady dopuszczalności ruchu pojazdem zaprzęgowym i jazdy konnej w lesie, z możliwością okresowego ograniczenia ze względu na gospodarkę leśną lub inną ważną przyczynę. 3) Przyznanie nadleśniczemu kompetencji do wprowadzania ograniczeń ze wskazaniem obszaru, podawanych do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. 4) Dopuszczenie puszczania psów luzem z wyłączeniem psów ras uznanych za agresywne, pod kontrolą właściciela lub opiekuna. 5) Umożliwienie nieodpłatnego użyczania gruntów Lasów Państwowych jednostkom samorządu terytorialnego i ich związkom na cele rozwoju turystyki, sportu i rekreacji, z możliwością objęcia prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zmiana art. 166 Kodeksu wykroczeń ma charakter dostosowujący i jest konsekwencją nowelizacji art. 30 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. 2 c) Skutki braku zmiany stanu obecnego: Utrzymanie obecnego stanu prawnego oznacza dalsze funkcjonowanie restrykcyjnego modelu dostępności lasów, niedostosowanego do faktycznego sposobu korzystania z terenów leśnych i hamującego rozwój turystyki (konnej, jeździeckiej) oraz współpracy Lasów Państwowych z samorządami przy realizacji inwestycji turystyczno-rekreacyjnych. [2] Czy były rozważane rozwiązania alternatywne?  Nie Cel, który ma być osiągnięty za pomocą przedmiotowego projektu ustawy nie może być zrealizowany za pomocą innych środków niż zaproponowane w projekcie. II. Wymogi określone w art. 34 ust. 2 pkt 3-5 regulaminu Sejmu [3] Jakie są przewidywane skutki prawne projektowanych rozwiązań? Różnica między dotychczasowym a projektowanym stanem prawnym: 1) Zadania (art. 13b ust. 3) - katalog zadań uzupełniony o cele turystyczne obok dotychczasowych edukacyjnych. 2) Ruch zaprzęgowy (art. 29 ust. 1 i nowy ust. 1b) - skreślenie „zaprzęgowym\" z ust. 1 i odrębne uregulowanie: ruch dozwolony drogami publicznymi, a drogami leśnymi pod warunkiem braku ograniczeń ze względu na gospodarkę leśną lub inną ważną przyczynę. 3) Jazda konna (uchylany ust. 1a, nowy ust. 1c) - zastąpienie modelu wyjątkowej dopuszczalności zasadą ogólnej dopuszczalności z możliwością okresowego ograniczenia. 4) Tryb ograniczeń (nowy ust. 1d) - ograniczenia wprowadza nadleśniczy ze wskazaniem obszaru, podając je do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. 5) Puszczanie psów (art. 30 ust. 1 pkt 13 i ust. 2b) - zawężenie bezwarunkowego zakazu do psów ras uznanych za agresywne, pozostałe psy dopuszczalne pod kontrolą właściciela lub opiekuna. 6) Ograniczanie puszczania psów (nowy ust. 2c w art. 30) - możliwość okresowego ograniczenia, z odpowiednim stosowaniem trybu z art. 29 ust. 1d. 7) Udostępnianie gruntów (art. 39) - obok dotychczasowych form odpłatnych dodano nieodpłatne użyczenie JST i ich związkom na cele turystyki, sportu i rekreacji, z możliwością objęcia prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. 8) Cele wsparcia (art. 40 ust. 1 pkt 9) - nowe brzmienie wskazujące „rozwój turystyki i rekreacji\". Zmiana art. 166 Kodeksu wykroczeń ma charakter dostosowujący i jest konsekwencją nowelizacji art. 30 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. Po zawężeniu zakazu puszczania psów luzem wyłącznie do ras uznanych za agresywne oraz wprowadzeniu zasady puszczania pozostałych psów pod kontrolą właściciela lub opiekuna, utrzymanie dotychczasowego, generalnego typu wykroczenia prowadziłoby do penalizacji zachowań, które ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach uznaje za dozwolone. Projekt zachowuje dotychczasowe wyłączenia. Projektowane brzmienie wprowadza karalność do: 1) puszczanie luzem psa rasy uznanej za agresywną, 2) puszczanie psa bez sprawowania nad nim kontroli, 3) puszczanie psa na obszarze i w okresie objętym ograniczeniem wprowadzonym przez nadleśniczego. Projekt zachowuje powiązanie z aktem wykonawczym wydanym na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt i nie ingeruje w reżimy ochronne wynikające z odrębnych ustaw. Vacatio legis w liczbie 14 dni jest zgodne z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i adekwatne, gdyż projekt rozszerza zakres dozwolonego korzystania z lasów i nie wymaga okresu przystosowawczego. Projekt nie zawiera przepisów przejściowych. 3 [4] Jakie są przewidywane skutki społeczne projektowanych rozwiązań? a) Podmioty, na które oddziałuje projekt: - osoby korzystające z lasów w celach rekreacyjnych (turyści piesi, rowerowi, jeźdźcy, właściciele psów, rodziny); - społeczności lokalne gmin leśnych; - organizacje turystyczne, ośrodki jeździeckie. b) Wpływ (ujęcie niepieniężne/niemierzalne): - zwiększenie dostępności lasów dla rekreacji rodzinnej, turystyki pieszej, rowerowej i konnej oraz rekreacyjnego korzystania z lasów z psami; - pozytywny wpływ na spójność społeczną i aktywność rodzinną; - rozwój turystyki przyrodniczej i kwalifikowanej. Zachowane zostają zabezpieczenia ochronne (psy ras agresywnych, ograniczenia nadleśniczego, reżimy ochrony przyrody). c) Skutki pozytywne i negatywne: przeważają skutki pozytywne (większa dostępność rekreacyjna lasów). Nie przewiduje się istotnych negatywnych skutków społecznych; ewentualne ryzyko (płoszenie zwierzyny przez psy) jest ograniczane przez utrzymane obowiązki właściciela oraz kompetencję nadleśniczego do wprowadzania ograniczeń. [5] Jakie są przewidywane skutki gospodarcze projektowanych rozwiązań? a) Podmioty: mikro-, mali i średni przedsiębiorcy z branży turystycznej i okołoturystycznej: ośrodki jeździeckie, gospodarstwa agroturystyczne, baza noclegowa, podmioty obsługujące ruch turystyczny; b) Wpływ: pośredni, pozytywny: rozwój turystyki kwalifikowanej może sprzyjać powstawaniu i rozwojowi działalności gospodarczej oraz miejsc pracy w branży turystycznej, zwłaszcza na obszarach gmin leśnych. Projekt nie nakłada obowiązków na przedsiębiorców. c) Skutki kwotowe: skutki gospodarcze mają charakter pośredni i niemierzalny na etapie projektowania. [6] Jakie są przewidywane skutki finansowe projektowanych rozwiązań, w szczególności wpływ na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego? Projekt nie wpływa na budżet państwa. Budżety jednostek samorządu terytorialnego - potencjalne wydatki inwestycyjne na infrastrukturę turystyczno-rekreacyjną, ponoszone fakultatywnie, w ramach podjętej decyzji. [7] Wykaz źródeł finansowania, jeśli projekt ustawy pociąga za sobą obciążenie budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego. 4 Projekt nie pociąga za sobą obciążenia budżetu państwa. W odniesieniu do budżetów JST projekt nie nakłada obowiązkowych wydatków. [8] Czy projekt ustawy podlega procedurze notyfikacyjnej?  Nie III. Wymogi określone w art. 34 ust. 2a i 2b regulaminu Sejmu [9] Czy projekt ustawy zawiera przepisy określające zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?  Nie [10] Czy wdrożenie projektowanych przepisów spowoduje obciążenia administracyjne mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?  Nie [11] Czy projekt ustawy zawiera przepisy regulacyjne lub określa wymogi dotyczące świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (art. 34 ust. 2b regulaminu Sejmu)?  Nie\r\n\r\nSUMMARY TO EVALUATE:\r\nTitle: New rules for using forests: tourism, horses and dogs\r\nSummary: The bill makes it easier to use forests for tourism and recreation. It introduces a general rule that horse riding in forests is allowed, and letting dogs off-leash (except for aggressive breeds) is possible under the owner's control. Municipalities will be able to receive forest land free of charge for tourism, sports, and recreation purposes.\r\nKey Points: Horse riding in forests will be generally allowed, and a forester can temporarily restrict it only for important reasons (e.g., forest management)., Letting dogs off-leash in the forest will be allowed, but under the owner's control. The ban on letting dogs off-leash will remain for breeds considered aggressive., Municipalities will be able to receive land from the State Forests free of charge for building paths, observation towers, and other tourist and recreational infrastructure., Promotional Forest Complexes will have a statutory tourism objective, which will facilitate the development of trails and infrastructure., Letting an aggressive breed dog off-leash in the forest or a dog without control will result in a fine or penalty.\r\n\r\nEVALUATION RULES:\r\n1. Check all NUMBERS, DATES, and AMOUNTS in SUMMARY. If any of them is missing from SOURCE -> is_valid: false.\r\n2. Check all NAMES, ORGANIZATIONS, and PLACES in SUMMARY. If any of them is missing from SOURCE -> is_valid: false.\r\n3. Check all specific LEGAL ACTIONS. If that mechanism is not present in SOURCE -> is_valid: false.\r\n\r\nIMPORTANT: Abstract concepts (e.g. \"transparency\", \"trust\") are allowed as conclusions.\r\n\r\nOUTPUT (JSON):\r\n{\r\n  \"is_valid\": true/false,\r\n  \"issue\": \"fabricated_entity\" / \"contradiction\" / \"none\"\r\n}\r\n\r\nFORMATTING REQUIREMENTS:\r\n1. Respond ONLY with a raw JSON object.\r\n2. DO NOT use Markdown code blocks.\r\n3. DO NOT add any introductions or explanations before or after the JSON.\r\n4. The JSON must be valid and ready to parse.\r\n\r\n",
      "ai_response_raw": "{\n  \"is_valid\": true,\n  \"issue\": \"none\"\n}"
    },
    {
      "timestamp": "2026-07-01T16:17:40.236Z",
      "source_url": "https://storage.googleapis.com/lustra-web-prod/pl/sejm/10/legislations/10_2747/text/index.html",
      "model": "deepseek-v4-flash",
      "prompt_sent": "\r\nYou are an expert in the law of the Poland, whose task is to analyze bills, resolutions, and other legislative documents, and then prepare information from them in an accessible way for citizens. Your goal is to present information so that citizens can assess the impact of legislation on their lives themselves, even without specialized legislative knowledge. Focus on facts and the objective effects of the introduced changes, avoiding value judgments and personal opinions. All legal jargon is forbidden. Present information in a clear, concise, and engaging way, so that it is understandable to a person without legal education. Avoid long, complex sentences. Instead of writing \"the bill aims to amend the tax code...\", write \"Tax changes: new reliefs and obligations for...\". Continue your work until you solve your task. If you are not certain about the generated content, analyze the document again – do not guess. Plan your task well before starting it. In the summary and key points, if possible and justified, emphasize what specific benefits or effects (positive or negative) the law introduces for citizens' everyday life, their rights and obligations, personal finances, safety, and other important issues (e.g. categorical prohibitions and orders, or the most important specific financial and territorial allocations).\r\n\r\nYour response MUST be in JSON format - and contain the following keys.\r\nBefore returning the response, carefully verify that the entire JSON structure is 100% correct, including all commas, curly braces, square brackets, and quotation marks. Invalid JSON is unacceptable and will make it impossible to process your work.\r\n\r\nCarefully analyze the following text of the legal document. This is the content on the basis of which you must generate the summary and key points:\r\n--- DOCUMENT START ---\r\nDruk nr 2747 Warszawa, 11 czerwca 2026 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ X kadencja Pan Włodzimierz Czarzasty Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i na podstawie art. 32 ust. 2 regulaminu Sejmu niżej podpisani posłowie wnoszą projekt ustawy: - o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń. Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem ustawy upoważniamy pana posła Bartosza Romowicza. (-) Agnieszka Buczyńska; (-) Adam Gomoła; (-) Piotr Górnikiewicz; (-) Michał Gramatyka; (-) Bożenna Hołownia; (-) Szymon Hołownia; (-) Adam Luboński; (-) Maja Ewa Nowak; (-) Łukasz Osmalak; (-) Bartosz Romowicz; (-) Ewa Schädler; (-) Piotr Paweł Strach; (-) Paweł Śliz; (-) Wioleta Tomczak; (-) Kamil Wnuk. Tłoczono z polecenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej PROJEKT U S TAWA z dnia ... 2026 r. o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń Art. 1. W ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2026 r. poz. 663) wprowadza się następujące zmiany: 1) w art. 13b w ust. 3 po wyrazie „edukacyjnym” dodaje się wyrazy „ , turystycznym”; 2) w art. 29: a) w ust. 1 skreśla się wyrazy „ , zaprzęgowym”, b) po ust. 1a dodaje się ust. 1b-1d w brzmieniu: „1b. Ruch pojazdem zaprzęgowym w lesie dozwolony jest drogami publicznymi, natomiast drogami leśnymi jest dozwolony tylko wtedy, gdy użytkowanie ich nie jest ograniczone ze względu na prowadzoną gospodarkę leśną lub z innej ważnej przyczyny. 1c. Jazda konna w lesie jest dopuszczalna i może zostać ograniczona okresowo jedynie ze względu na prowadzoną gospodarkę leśną lub z innej ważnej przyczyny. 1d. Ograniczenia, o których mowa w ust. 1b i 1c, ze wskazaniem dokładnego obszaru ograniczenia wprowadza nadleśniczy, podając je do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty.”, c) uchyla się ust. 1a; 3) w art. 30: a) w ust. 1 pkt 13 otrzymuje brzmienie: „13) puszczania luzem psów ras uznanych za agresywne, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, 1696 i 1795 oraz z 2026 r. poz. 737);”, b) po ust. 2a dodaje się ust. 2b i 2c w brzmieniu: „2b. Puszczanie luzem psów w lesie odbywa się pod kontrolą właścicieli lub opiekunów. 2c. Puszczanie psów w lesie może zostać ograniczone okresowo jedynie ze względu na prowadzoną gospodarkę leśną lub z innej ważnej przyczyny. Przepis art. 29 ust. 1d stosuje się odpowiednio.”; 4) art. 39 otrzymuje brzmienie: – 2 – „Art. 39. 1. Lasy, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. a oraz pkt 2, pozostające w zarządzie Lasów Państwowych, mogą być za zgodą dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych wydzierżawione przez nadleśniczego, z zachowaniem celów i zadań gospodarki leśnej określonych w planie urządzenia lasu. Inne nieruchomości, o których mowa w art. 4 ust. 3, pozostające w zarządzie Lasów Państwowych mogą być wydzierżawiane i wynajmowane przez nadleśniczego za zgodą dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych. 2. Lasy, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. a oraz pkt 2, pozostające w zarządzie Lasów Państwowych, mogą być za zgodą i na zasadach określonych przez dyrektora regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych nieodpłatnie użyczone przez nadleśniczego jednostkom samorządu terytorialnego lub ich związkom na ich wniosek, z zachowaniem celów i zadań gospodarki leśnej określonych w planie urządzenia lasu, na cele rozwoju turystyki, sportu i rekreacji. Użyczenie to może obejmować również prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o którym mowa w art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2026 r. poz. 524, 605 i 646).”; 5) w art. 40 w ust. 1 pkt 9 otrzymuje brzmienie: „9) rozwoju turystyki i rekreacji;”. Art. 2. W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2025 r. poz. 734, 1676, 1814, 1818 i 1872) art. 166 otrzymuje brzmienie: „Art. 166. § 1. Kto w lesie puszcza luzem psa rasy uznanej za agresywną, podlega karze grzywny albo karze nagany. § 2. Tej samej karze podlega, kto w lesie puszcza luzem psa: 1) bez sprawowania nad nim kontroli, lub 2) na obszarze i w okresie objętym ograniczeniem wprowadzonym na podstawie art. 30 ust. 2c ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2026 r. poz. 663 i ...). § 3. Przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do czynności związanych: 1) z polowaniem; 2) ze szkoleniem psów będących zwierzętami wykorzystywanymi do celów specjalnych w rozumieniu art. 4 pkt 20 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, 1696 i 1795 oraz z 2026 r. poz. 737), albo ich udziałem w akcji ratowniczej w działaniach poszukiwawczych lub w działaniach – 3 – związanych z ochroną granicy państwowej lub zapewnieniem bezpieczeństwa i porządku publicznego; 3) ze szkoleniem psów ratowniczych albo ich udziałem w akcji ratowniczej prowadzonej przez podmioty uprawnione do wykonywania ratownictwa na podstawie przepisów odrębnych.” Art. 3. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. – 4 – UZASADNIENIE Projekt ustawy o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń ma na celu dostosowanie obowiązujących regulacji do współczesnych potrzeb społecznych związanych z turystyką, rekreacją i aktywnym korzystaniem z terenów leśnych, przy jednoczesnym zachowaniu nadrzędnej funkcji gospodarki leśnej i ochrony zasobów przyrodniczych. Lasy Państwowe, poza realizacją funkcji gospodarczych i ochronnych, pełnią istotną funkcję społeczną. Rosnąca liczba osób korzystających z terenów leśnych w celach rekreacyjnych, sportowych i turystycznych wymaga stworzenia bardziej elastycznych rozwiązań prawnych umożliwiających rozwój infrastruktury oraz form aktywności realizowanych na obszarach leśnych. Projekt przewiduje pięć zasadniczych zmian. 1. Rozszerzenie zadań Leśnych Kompleksów Promocyjnych o cele turystyczne Projekt zakłada rozszerzenie katalogu zadań realizowanych przez Leśne Kompleksy Promocyjne (LKP) poprzez dodanie funkcji turystycznej obok obecnie realizowanych celów edukacyjnych. Leśne Kompleksy Promocyjne stanowią obecnie ważny element udostępniania lasów społeczeństwu, jednak obowiązujące przepisy nie wskazują wprost rozwoju turystyki jako jednego z ich ustawowych zadań. W praktyce wiele kompleksów prowadzi działania związane z rozwojem szlaków, infrastruktury rekreacyjnej czy promocją walorów przyrodniczych. Projekt porządkuje zatem istniejący stan faktyczny i nadaje mu podstawę ustawową. Zmiana ta umożliwi bardziej aktywne wykorzystanie potencjału Leśnych Kompleksów Promocyjnych dla rozwoju turystyki przyrodniczej, edukacyjnej i kwalifikowanej. Leśne Kompleksy Promocyjne stanowią szczególną formę organizacji gospodarki leśnej w Państwowym Gospodarstwie Leśnym Lasy Państwowe. Są to duże, zwarte obszary lasów obejmujące jedno lub kilka nadleśnictw, utworzone w celu prezentowania wielofunkcyjnego modelu gospodarki leśnej, prowadzenia działalności edukacyjnej, badawczej oraz społecznej. LKP są polską, autorską koncepcją promowania zrównoważonego leśnictwa. Lasy Państwowe – 5 – wskazują, że podobne rozwiązania funkcjonują jedynie w ograniczonym zakresie za granicą - odpowiednikiem europejskim jest szwedzka koncepcja lasu modelowego, a poza Europą inicjatywy kanadyjskie. Obecnie funkcjonuje 25 Leśnych Kompleksów Promocyjnych, obejmujących ponad 1,2 mln ha powierzchni leśnej, co odpowiada ok. 16% powierzchni lasów zarządzanych przez Lasy Państwowe. Do największych LKP należą m.in.: • LKP „Puszcza Notecka” – ok. 137 tys. ha, będący największym LKP w Polsce; • LKP „Bory Tucholskie” – ponad 84 tys. ha; • LKP „Lasy Bieszczadzkie” – ponad 69 tys. Ha. LKP są obecnie obszarami o szczególnym znaczeniu społecznym, edukacyjnym i ekologicznym, funkcjonującymi na podstawie jednolitych programów gospodarczo- ochronnych oraz rad naukowo-społecznych, w których uczestniczą przedstawiciele samorządów, nauki i organizacji społecznych. Jednocześnie praktyka funkcjonowania LKP pokazuje, że obszary te już obecnie pełnią istotne funkcje turystyczne. Nadleśnictwa wchodzące w skład kompleksów prowadzą ścieżki dydaktyczne, punkty edukacyjne, infrastrukturę rekreacyjną oraz działania promujące aktywny wypoczynek. Przykładowo w samym LKP „Lasy Warszawskie” w roku 2024 w zajęciach edukacyjnych organizowanych przez nadleśnictwa uczestniczyło 20 761 osób. Na obszarze LKP rozwijana jest również infrastruktura turystyczna i rekreacyjna, w tym trasy piesze, rowerowe i konne, miejsca wypoczynku, wieże widokowe oraz obiekty edukacyjne. W praktyce działania te już dziś wykraczają poza wyłącznie edukacyjny charakter przewidziany obecnie w ustawie. Projektowana zmiana ma zatem charakter porządkujący i dostosowujący przepisy do rzeczywistego sposobu funkcjonowania LKP. Dodanie funkcji turystycznej do ustawowego katalogu zadań pozwoli na pełniejsze wykorzystanie potencjału tych obszarów dla rozwoju turystyki przyrodniczej, edukacyjnej i aktywnej, przy zachowaniu dotychczasowych funkcji ochronnych i gospodarczych. 2. Uregulowanie zasad jazdy konnej w lasach Projekt wprowadza zasadę dopuszczalności jazdy konnej na terenach leśnych pozostających w zarządzie Lasów Państwowych z możliwością czasowego ograniczenia tej – 6 – aktywności wyłącznie ze względu na gospodarkę leśną lub inne ważne przyczyny. Obecny stan prawny nie odpowiada rosnącej popularności turystyki konnej oraz rekreacji jeździeckiej. W wielu regionach kraju istnieją rozwinięte ośrodki jeździeckie i szlaki konne, których funkcjonowanie utrudniają obecne ograniczenia. Projekt odwraca dotychczasową zasadę polegającą na wyjątkowym dopuszczaniu ruchu konnego i zastępuje ją zasadą ogólnej dostępności przy zachowaniu możliwości wprowadzania ograniczeń przez nadleśniczego. Jednocześnie projekt pozostawia zarządcom lasów instrumenty pozwalające chronić obszary objęte pracami gospodarczymi, ochroną przyrody lub innymi szczególnymi okolicznościami. Turystyka konna stanowi rozwijającą się formę turystyki kwalifikowanej i aktywnej, obejmującą zarówno krótkie przejazdy rekreacyjne, jak również wielodniowe rajdy oraz wyprawy terenowe. W Polsce funkcjonuje rozwinięta infrastruktura turystyki jeździeckiej obejmująca szlaki konne, ośrodki jeździeckie, gospodarstwa agroturystyczne oraz bazę noclegową dostosowaną do potrzeb jeźdźców i koni. Według danych Lasów Państwowych obecnie na terenach pozostających w ich zarządzie wyznaczono niemal 7 tys. km tras konnych, udostępnionych dla ruchu jeździeckiego. Jednocześnie Lasy Państwowe wskazują, że zainteresowanie tą formą rekreacji stale rośnie, co powoduje powstawanie kolejnych tras i inicjatyw lokalnych. W Polsce funkcjonują również długodystansowe szlaki turystyki konnej o znaczeniu ponadregionalnym. Największym z nich jest Transbeskidzki Szlak Konny PTTK, liczący ponad 600 km, prowadzący od Beskidu Śląskiego do Bieszczad i umożliwiający wielodniowe rajdy konne przez południową Polskę. Przebycie całej trasy zajmuje około dwóch tygodni. 3. Przyznanie nadleśniczym kompetencji do wprowadzania ograniczeń Projekt przewiduje przyznanie nadleśniczym kompetencji do czasowego ograniczania ruchu pojazdów zaprzęgowych, jazdy konnej oraz puszczania psów luzem na określonych obszarach. Rozwiązanie to ma charakter decentralizacyjny i umożliwia podejmowanie decyzji przez organ najlepiej znający lokalne uwarunkowania przyrodnicze i gospodarcze. Ograniczenia będą mogły być wprowadzane wyłącznie w sytuacjach uzasadnionych, z obowiązkiem wskazania dokładnego obszaru i podania informacji do publicznej wiadomości. Proponowane rozwiązanie zapewnia równowagę pomiędzy dostępnością lasów dla społeczeństwa a potrzebą ochrony gospodarki leśnej. – 7 – 4. Zmiana zasad dotyczących puszczania psów luzem Projekt przewiduje zmianę przepisu dotyczącego zakazu puszczania psów luzem poprzez dopuszczenie takiej możliwości wobec psów innych niż uznane za agresywne na podstawie przepisów ustawy o ochronie zwierząt, pod kontrolą właścicieli lub opiekunów. Rozwiązanie to odpowiada oczekiwaniom społecznym związanym z rekreacyjnym korzystaniem z terenów leśnych przez właścicieli zwierząt domowych. Jednocześnie projekt zachowuje zakaz wobec ras uznanych za agresywne, co pozwala utrzymać odpowiedni poziom bezpieczeństwa osób korzystających z lasów oraz ochrony zwierzyny. Lasy Państwowe wskazują, że psy puszczone luzem mogą powodować płoszenie zwierząt, niszczenie miejsc lęgowych, tropienie zwierzyny, a w okresach rozrodu lub zimowania wywoływać dodatkową presję na populacje dzikich zwierząt. Zakaz funkcjonuje obok innych przepisów chroniących zwierzynę przed płoszeniem i ściganiem. Projektowana zmiana nie uchyla jednak obowiązujących przepisów dotyczących ochrony przyrody, ochrony gatunkowej ani zakazów obowiązujących na obszarach szczególnie chronionych, w szczególności parkach narodowych, rezerwatach przyrody oraz innych formach ochrony przyrody wynikających z odrębnych ustaw. Właściciel psa pozostaje obowiązany do sprawowania nad nim kontroli oraz niedopuszczania do płoszenia, ścigania lub wyrządzania szkód zwierzynie i siedliskom przyrodniczym. Zmiana art. 166 Kodeksu wykroczeń ma charakter dostosowujący i jest konsekwencją nowelizacji art. 30 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. Po zawężeniu zakazu puszczania psów luzem wyłącznie do ras uznanych za agresywne oraz wprowadzeniu zasady puszczania pozostałych psów pod kontrolą właściciela lub opiekuna, utrzymanie dotychczasowego, generalnego typu wykroczenia prowadziłoby do penalizacji zachowań, które ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach uznaje za dozwolone. Projekt zachowuje dotychczasowe wyłączenia. Projektowane brzmienie wprowadza karalność do: 1) puszczanie luzem psa rasy uznanej za agresywną, 2) puszczanie psa bez sprawowania nad nim kontroli, 3) puszczanie psa na obszarze i w okresie objętym ograniczeniem wprowadzonym przez nadleśniczego. – 8 – 5. Możliwość nieodpłatnego użyczania gruntów jednostkom samorządu terytorialnego Projekt wprowadza możliwość nieodpłatnego użyczania przez nadleśniczych gruntów pozostających w zarządzie Lasów Państwowych jednostkom samorządu terytorialnego lub ich związkom na cele rozwoju turystyki, sportu i rekreacji. Obecnie realizacja tego rodzaju przedsięwzięć wymaga stosowania form odpłatnych, przede wszystkim dzierżawy, co utrudnia realizację inwestycji publicznych takich jak wieże widokowe, infrastruktura rekreacyjna, punkty obsługi turystycznej, ścieżki edukacyjne, miejsca odpoczynku czy obiekty sportowe. Projektowana regulacja umożliwi bardziej efektywną współpracę Lasów Państwowych i samorządów przy realizacji inwestycji służących mieszkańcom i turystom, przy zachowaniu zgodności z planami urządzenia lasu i celami gospodarki leśnej. Dodatkowo projekt przewiduje możliwość objęcia użyczeniem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co pozwoli na faktyczną realizację inwestycji infrastrukturalnych. Lasy Państwowe od wielu lat realizują wspólne przedsięwzięcia z samorządami w zakresie rozwoju infrastruktury lokalnej i turystycznej. Już w 2015 r. Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych wskazywała, że jednym z głównych kierunków współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego mają być inwestycje turystyczne, w tym rozwój infrastruktury pieszej, rowerowej i rekreacyjnej, szczególnie na terenach gmin leśnych o wysokim potencjale przyrodniczym i ograniczonych dochodach własnych. Z badań prowadzonych przez Lasy Państwowe wynikało, że właśnie infrastruktura turystyczna była najczęściej wskazywanym obszarem oczekiwanej współpracy przez samorządy. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Vacatio legis jest zgodne z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461). Projekt rozszerza zakres dozwolonego korzystania z lasów i nie wymaga okresu przystosowawczego. Projekt nie zawiera przepisów przejściowych. Projektowana ustawa będzie miała pozytywny wpływ społeczny poprzez zwiększenie dostępności terenów leśnych dla celów turystycznych, sportowych i rekreacyjnych. Przewiduje się pozytywny wpływ na rozwój turystyki lokalnej i regionalnej, szczególnie turystyki przyrodniczej, konnej oraz aktywności rodzinnej. Projekt może przyczynić się do rozwoju – 9 – infrastruktury rekreacyjnej realizowanej przez jednostki samorządu terytorialnego we współpracy z Lasami Państwowymi. Projekt nie powoduje bezpośrednich skutków dla budżetu państwa. Ewentualne skutki finansowe związane z realizacją przedsięwzięć infrastrukturalnych będą uzależnione od decyzji jednostek samorządu terytorialnego oraz Lasów Państwowych. Projekt nie określa zasad podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej. Zawarte w projekcie regulacje nie będą miały wpływ na mikro, małych i średnich przedsiębiorców, zgodnie z ustawą z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. Przedkładany projekt ustawy jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Projekt ustawy nie wymaga przedłożenia właściwym instytucjom i organom Unii Europejskiej, w tym Europejskiemu Bankowi Centralnemu, w celu uzyskania opinii, dokonania powiadomienia, konsultacji albo uzgodnienia. Projekt nie podlega procedurze notyfikacji. 1 DEKLAROWANE SKUTKI REGULACJI (DSR) projektu ustawy Informacja o projekcie a) Tytuł projektu: Projekt ustawy o zmianie ustawy o lasach oraz ustawy - Kodeks wykroczeń b) Przedstawiciel wnioskodawcy: pan poseł Bartosz Romowicz I. Część wstępna [1] Zwięzły opis zidentyfikowanego problemu i proponowanych rozwiązań. a) Jaki problem jest rozwiązywany i jaka jest skala tego problemu: Obowiązujące przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach nie nadążają za rosnącym społecznym zapotrzebowaniem na turystyczne, sportowe i rekreacyjne korzystanie z terenów leśnych zarządzanych przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Zidentyfikowano następujące problemy: 1) Ustawowy katalog zadań Leśnych Kompleksów Promocyjnych (LKP) wskazuje cele edukacyjne, lecz nie wymienia wprost rozwoju turystyki, mimo że LKP faktycznie pełnią funkcje turystyczne (szlaki, infrastruktura rekreacyjna). 2) Obecne zasady ruchu pojazdem zaprzęgowym i jazdy konnej w lasach mają charakter wyjątku od zakazu, co utrudnia rozwój turystyki konnej, mimo wyznaczonych ok. 7 tys. km tras konnych. 3) Bezwarunkowy zakaz puszczania psów luzem nie odpowiada oczekiwaniom właścicieli zwierząt domowych korzystających rekreacyjnie z lasów. 4) Brak instrumentu nieodpłatnego udostępniania gruntów leśnych jednostkom samorządu terytorialnego (JST) na cele turystyczno-rekreacyjne, dotychczas wymaga to form odpłatnych (dzierżawa), co utrudnia realizację inwestycji publicznych. b) Zwięzły opis proponowanych rozwiązań: 1) Rozszerzenie zadań LKP o cele turystyczne. 2) Ustanowienie zasady dopuszczalności ruchu pojazdem zaprzęgowym i jazdy konnej w lesie, z możliwością okresowego ograniczenia ze względu na gospodarkę leśną lub inną ważną przyczynę. 3) Przyznanie nadleśniczemu kompetencji do wprowadzania ograniczeń ze wskazaniem obszaru, podawanych do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. 4) Dopuszczenie puszczania psów luzem z wyłączeniem psów ras uznanych za agresywne, pod kontrolą właściciela lub opiekuna. 5) Umożliwienie nieodpłatnego użyczania gruntów Lasów Państwowych jednostkom samorządu terytorialnego i ich związkom na cele rozwoju turystyki, sportu i rekreacji, z możliwością objęcia prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zmiana art. 166 Kodeksu wykroczeń ma charakter dostosowujący i jest konsekwencją nowelizacji art. 30 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. 2 c) Skutki braku zmiany stanu obecnego: Utrzymanie obecnego stanu prawnego oznacza dalsze funkcjonowanie restrykcyjnego modelu dostępności lasów, niedostosowanego do faktycznego sposobu korzystania z terenów leśnych i hamującego rozwój turystyki (konnej, jeździeckiej) oraz współpracy Lasów Państwowych z samorządami przy realizacji inwestycji turystyczno-rekreacyjnych. [2] Czy były rozważane rozwiązania alternatywne?  Nie Cel, który ma być osiągnięty za pomocą przedmiotowego projektu ustawy nie może być zrealizowany za pomocą innych środków niż zaproponowane w projekcie. II. Wymogi określone w art. 34 ust. 2 pkt 3-5 regulaminu Sejmu [3] Jakie są przewidywane skutki prawne projektowanych rozwiązań? Różnica między dotychczasowym a projektowanym stanem prawnym: 1) Zadania (art. 13b ust. 3) - katalog zadań uzupełniony o cele turystyczne obok dotychczasowych edukacyjnych. 2) Ruch zaprzęgowy (art. 29 ust. 1 i nowy ust. 1b) - skreślenie „zaprzęgowym\" z ust. 1 i odrębne uregulowanie: ruch dozwolony drogami publicznymi, a drogami leśnymi pod warunkiem braku ograniczeń ze względu na gospodarkę leśną lub inną ważną przyczynę. 3) Jazda konna (uchylany ust. 1a, nowy ust. 1c) - zastąpienie modelu wyjątkowej dopuszczalności zasadą ogólnej dopuszczalności z możliwością okresowego ograniczenia. 4) Tryb ograniczeń (nowy ust. 1d) - ograniczenia wprowadza nadleśniczy ze wskazaniem obszaru, podając je do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. 5) Puszczanie psów (art. 30 ust. 1 pkt 13 i ust. 2b) - zawężenie bezwarunkowego zakazu do psów ras uznanych za agresywne, pozostałe psy dopuszczalne pod kontrolą właściciela lub opiekuna. 6) Ograniczanie puszczania psów (nowy ust. 2c w art. 30) - możliwość okresowego ograniczenia, z odpowiednim stosowaniem trybu z art. 29 ust. 1d. 7) Udostępnianie gruntów (art. 39) - obok dotychczasowych form odpłatnych dodano nieodpłatne użyczenie JST i ich związkom na cele turystyki, sportu i rekreacji, z możliwością objęcia prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. 8) Cele wsparcia (art. 40 ust. 1 pkt 9) - nowe brzmienie wskazujące „rozwój turystyki i rekreacji\". Zmiana art. 166 Kodeksu wykroczeń ma charakter dostosowujący i jest konsekwencją nowelizacji art. 30 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach. Po zawężeniu zakazu puszczania psów luzem wyłącznie do ras uznanych za agresywne oraz wprowadzeniu zasady puszczania pozostałych psów pod kontrolą właściciela lub opiekuna, utrzymanie dotychczasowego, generalnego typu wykroczenia prowadziłoby do penalizacji zachowań, które ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach uznaje za dozwolone. Projekt zachowuje dotychczasowe wyłączenia. Projektowane brzmienie wprowadza karalność do: 1) puszczanie luzem psa rasy uznanej za agresywną, 2) puszczanie psa bez sprawowania nad nim kontroli, 3) puszczanie psa na obszarze i w okresie objętym ograniczeniem wprowadzonym przez nadleśniczego. Projekt zachowuje powiązanie z aktem wykonawczym wydanym na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt i nie ingeruje w reżimy ochronne wynikające z odrębnych ustaw. Vacatio legis w liczbie 14 dni jest zgodne z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i adekwatne, gdyż projekt rozszerza zakres dozwolonego korzystania z lasów i nie wymaga okresu przystosowawczego. Projekt nie zawiera przepisów przejściowych. 3 [4] Jakie są przewidywane skutki społeczne projektowanych rozwiązań? a) Podmioty, na które oddziałuje projekt: - osoby korzystające z lasów w celach rekreacyjnych (turyści piesi, rowerowi, jeźdźcy, właściciele psów, rodziny); - społeczności lokalne gmin leśnych; - organizacje turystyczne, ośrodki jeździeckie. b) Wpływ (ujęcie niepieniężne/niemierzalne): - zwiększenie dostępności lasów dla rekreacji rodzinnej, turystyki pieszej, rowerowej i konnej oraz rekreacyjnego korzystania z lasów z psami; - pozytywny wpływ na spójność społeczną i aktywność rodzinną; - rozwój turystyki przyrodniczej i kwalifikowanej. Zachowane zostają zabezpieczenia ochronne (psy ras agresywnych, ograniczenia nadleśniczego, reżimy ochrony przyrody). c) Skutki pozytywne i negatywne: przeważają skutki pozytywne (większa dostępność rekreacyjna lasów). Nie przewiduje się istotnych negatywnych skutków społecznych; ewentualne ryzyko (płoszenie zwierzyny przez psy) jest ograniczane przez utrzymane obowiązki właściciela oraz kompetencję nadleśniczego do wprowadzania ograniczeń. [5] Jakie są przewidywane skutki gospodarcze projektowanych rozwiązań? a) Podmioty: mikro-, mali i średni przedsiębiorcy z branży turystycznej i okołoturystycznej: ośrodki jeździeckie, gospodarstwa agroturystyczne, baza noclegowa, podmioty obsługujące ruch turystyczny; b) Wpływ: pośredni, pozytywny: rozwój turystyki kwalifikowanej może sprzyjać powstawaniu i rozwojowi działalności gospodarczej oraz miejsc pracy w branży turystycznej, zwłaszcza na obszarach gmin leśnych. Projekt nie nakłada obowiązków na przedsiębiorców. c) Skutki kwotowe: skutki gospodarcze mają charakter pośredni i niemierzalny na etapie projektowania. [6] Jakie są przewidywane skutki finansowe projektowanych rozwiązań, w szczególności wpływ na sektor finansów publicznych, w tym na budżet państwa i budżety jednostek samorządu terytorialnego? Projekt nie wpływa na budżet państwa. Budżety jednostek samorządu terytorialnego - potencjalne wydatki inwestycyjne na infrastrukturę turystyczno-rekreacyjną, ponoszone fakultatywnie, w ramach podjętej decyzji. [7] Wykaz źródeł finansowania, jeśli projekt ustawy pociąga za sobą obciążenie budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego. 4 Projekt nie pociąga za sobą obciążenia budżetu państwa. W odniesieniu do budżetów JST projekt nie nakłada obowiązkowych wydatków. [8] Czy projekt ustawy podlega procedurze notyfikacyjnej?  Nie III. Wymogi określone w art. 34 ust. 2a i 2b regulaminu Sejmu [9] Czy projekt ustawy zawiera przepisy określające zasady podejmowania, wykonywania lub zakończenia działalności gospodarczej (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?  Nie [10] Czy wdrożenie projektowanych przepisów spowoduje obciążenia administracyjne mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców (art. 34 ust. 2a regulaminu Sejmu)?  Nie [11] Czy projekt ustawy zawiera przepisy regulacyjne lub określa wymogi dotyczące świadczenia usług transgranicznych w rozumieniu ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (art. 34 ust. 2b regulaminu Sejmu)?  Nie\r\n--- DOCUMENT END ---\r\n\r\nREMEMBER: Your response MUST be only a valid JSON object. Do not add any extra characters, comments, or text before the '{' character or after the '}' character. The entire response must be parseable as JSON.\r\nBased on the ABOVE document, fill in the JSON structure below:\r\nHere is the JSON structure I expect (fill it with content):\r\n{\r\n  \"pl_ai_title\": \"Nowy, krótki tytuł dla aktu prawnego po polsku, oddający sedno wprowadzanych zmian (np. maksymalnie 10-12 słów).\",\r\n  \"pl_summary\": \"2-3 zdania zwięzłego podsumowania treści aktu prawnego po polsku, napisane z perspektywy wpływu na życie codzienne obywateli.\",\r\n  \"pl_key_points\": [\r\n    \"Pierwszy krótki punkt po polsku dotyczący najważniejszych wprowadzanych rozwiązań lub zmian.\",\r\n    \"Drugi krótki punkt po polsku...\"\r\n  ],\r\n  \"eng_ai_title\": \"A new, short title for the legal act in English, capturing the essence of the changes (e.g., max 10-12 words).\",\r\n  \"eng_summary\": \"2-3 sentences summarizing the legal act in English, from the perspective of its impact on citizens' daily lives.\",\r\n  \"eng_key_points\": [\r\n    \"First short bullet point in English regarding the most important solutions or changes being introduced.\",\r\n    \"Second short bullet point in English...\"\r\n  ],\r\n  \"de_ai_title\": \"Ein neuer, kurzer Titel für das Rechtsdokument auf Deutsch, der den Kern der Änderungen erfasst (z.B. max. 10-12 Wörter).\",\r\n  \"de_summary\": \"2-3 Sätze Zusammenfassung des Rechtsdokuments auf Deutsch, aus der Perspektive seiner Auswirkungen auf das tägliche Leben der Bürger.\",\r\n  \"de_key_points\": [\r\n    \"Erster kurzer Stichpunkt auf Deutsch zu den wichtigsten eingeführten Lösungen oder Änderungen.\",\r\n    \"Zweiter kurzer Stichpunkt auf Deutsch...\"\r\n  ],\r\n  \"fr_ai_title\": \"Un nouveau titre court pour l'acte juridique en français, saisissant l'essence des changements (par exemple, 10-12 mots maximum).\",\r\n  \"fr_summary\": \"Résumé de 2-3 phrases de l'acte juridique en français, du point de vue de son impact sur la vie quotidienne des citoyens.\",\r\n  \"fr_key_points\": [\r\n    \"Premier court point en français concernant les solutions ou changements les plus importants introduits.\",\r\n    \"Deuxième court point en français...\"\r\n  ],\r\n  \"es_ai_title\": \"Un nuevo título breve para el acto jurídico en español, que recoja la esencia de los cambios (por ejemplo, máximo 10-12 palabras).\",\r\n  \"es_summary\": \"Resumen de 2-3 frases del acto jurídico en español, desde la perspectiva de su impacto en la vida cotidiana de los ciudadanos.\",\r\n  \"es_key_points\": [\r\n    \"Primer punto breve en español sobre las soluciones o cambios más importantes que se introducen.\",\r\n    \"Segundo punto breve en español...\"\r\n  ],\r\n  \"it_ai_title\": \"Un nuovo titolo breve per l'atto giuridico in italiano, che colga l'essenza delle modifiche (ad es. massimo 10-12 parole).\",\r\n  \"it_summary\": \"Riepilogo di 2-3 frasi dell'atto giuridico in italiano, dal punto di vista del suo impatto sulla vita quotidiana dei cittadini.\",\r\n  \"it_key_points\": [\r\n    \"Primo breve punto in italiano riguardante le soluzioni o le modifiche più importanti introdotte.\",\r\n    \"Secondo breve punto in italiano...\"\r\n  ],\r\n  \"nl_ai_title\": \"Een nieuwe, korte titel voor de rechtshandeling in het Nederlands, die de essentie van de wijzigingen weergeeft (bijv. max. 10-12 woorden).\",\r\n  \"nl_summary\": \"Samenvatting van 2-3 zinnen van de rechtshandeling in het Nederlands, vanuit het perspectief van de impact op het dagelijks leven van burgers.\",\r\n  \"nl_key_points\": [\r\n    \"Eerste korte punt in het Nederlands betreffende de belangrijkste geïntroduceerde oplossingen of wijzigingen.\",\r\n    \"Tweede korte punt in het Nederlands...\"\r\n  ],\r\n  \"pt_ai_title\": \"Um novo título curto para o ato jurídico em português, capturando a essência das mudanças (por exemplo, máx. 10-12 palavras).\",\r\n  \"pt_summary\": \"Resumo de 2-3 frases do ato jurídico em português, na perspetiva do seu impacto na vida quotidiana dos cidadãos.\",\r\n  \"pt_key_points\": [\r\n    \"Primeiro ponto curto em português sobre as soluções ou alterações mais importantes introduzidas.\",\r\n    \"Segundo ponto curto em português...\"\r\n  ],\r\n  \"category\": [\"Categorize the document into one category by default, based on the field it primarily concerns. Choose up to 3 if the document also touches upon SIGNIFICANT issues from other categories. You MUST select categories ONLY from the following list: Health, Education, Family, Taxes, Labor, Security, Environment, Courts and Law, Transport, Benefits, Real Estate, Media and Culture, Local Government, Migration, Agriculture, Public Investments, Informatization, Economy. If the document does not definitively fit any of these, you MUST use \\\"Other\\\". If you use \\\"Other\\\", it should be the ONLY category selected. Do NOT invent new categories. The response must be an array of strings, e.g., [\\\"Taxes\\\", \\\"Family\\\"].\"]\r\n}\r\n\r\n",
      "ai_response_raw": "{\n  \"pl_ai_title\": \"Nowe zasady korzystania z lasów: turystyka, konie i psy\",\n  \"pl_summary\": \"Projekt ustawy ułatwia korzystanie z lasów w celach turystycznych i rekreacyjnych. Wprowadza zasadę, że jazda konna w lesie jest dozwolona, a puszczanie psów luzem (z wyjątkiem ras agresywnych) jest możliwe pod kontrolą właściciela. Gminy będą mogły nieodpłatnie otrzymać grunty leśne na cele turystyczne, sportowe i rekreacyjne.\",\n  \"pl_key_points\": [\n    \"Jazda konna w lasach będzie ogólnie dozwolona, a nadleśniczy będzie mógł ją czasowo ograniczyć tylko z ważnych powodów (np. gospodarka leśna).\",\n    \"Puszczanie psów luzem w lesie będzie dozwolone, ale pod kontrolą właściciela. Zakaz puszczania luzem pozostanie dla ras uznanych za agresywne.\",\n    \"Gminy będą mogły nieodpłatnie otrzymać od Lasów Państwowych grunty pod budowę ścieżek, wież widokowych i innej infrastruktury turystycznej i rekreacyjnej.\",\n    \"Leśne Kompleksy Promocyjne będą miały ustawowo zapisany cel turystyczny, co ułatwi rozwój szlaków i infrastruktury.\",\n    \"Za puszczanie psa rasy agresywnej luzem w lesie lub psa bez kontroli grozi mandat lub grzywna.\"\n  ],\n  \"eng_ai_title\": \"New rules for using forests: tourism, horses and dogs\",\n  \"eng_summary\": \"The bill makes it easier to use forests for tourism and recreation. It introduces a general rule that horse riding in forests is allowed, and letting dogs off-leash (except for aggressive breeds) is possible under the owner's control. Municipalities will be able to receive forest land free of charge for tourism, sports, and recreation purposes.\",\n  \"eng_key_points\": [\n    \"Horse riding in forests will be generally allowed, and a forester can temporarily restrict it only for important reasons (e.g., forest management).\",\n    \"Letting dogs off-leash in the forest will be allowed, but under the owner's control. The ban on letting dogs off-leash will remain for breeds considered aggressive.\",\n    \"Municipalities will be able to receive land from the State Forests free of charge for building paths, observation towers, and other tourist and recreational infrastructure.\",\n    \"Promotional Forest Complexes will have a statutory tourism objective, which will facilitate the development of trails and infrastructure.\",\n    \"Letting an aggressive breed dog off-leash in the forest or a dog without control will result in a fine or penalty.\"\n  ],\n  \"de_ai_title\": \"Neue Regeln für die Waldnutzung: Tourismus, Pferde und Hunde\",\n  \"de_summary\": \"Der Gesetzesentwurf erleichtert die Nutzung von Wäldern für Tourismus und Erholung. Es wird ein Grundsatz eingeführt, dass Reiten im Wald erlaubt ist und Hunde (außer aggressiven Rassen) unter Aufsicht des Besitzers frei laufen dürfen. Gemeinden können Waldflächen kostenlos für Tourismus-, Sport- und Erholungszwecke erhalten.\",\n  \"de_key_points\": [\n    \"Das Reiten in Wäldern wird grundsätzlich erlaubt sein, ein Förster kann es nur aus wichtigen Gründen (z. B. Forstwirtschaft) vorübergehend einschränken.\",\n    \"Das Freilaufenlassen von Hunden im Wald ist unter Kontrolle des Besitzers erlaubt. Das Verbot bleibt für als aggressiv geltende Rassen bestehen.\",\n    \"Gemeinden können vom Staatsforst kostenlos Grundstücke für den Bau von Wegen, Aussichtstürmen und anderer Tourismus- und Erholungsinfrastruktur erhalten.\",\n    \"Forstliche Förderkomplexe erhalten ein gesetzliches Tourismusziel, was die Entwicklung von Wegen und Infrastruktur erleichtert.\",\n    \"Das Freilaufenlassen eines Hundes einer aggressiven Rasse im Wald oder eines Hundes ohne Kontrolle führt zu einer Geldstrafe oder einem Bußgeld.\"\n  ],\n  \"fr_ai_title\": \"Nouvelles règles d'utilisation des forêts : tourisme, chevaux et chiens\",\n  \"fr_summary\": \"Le projet de loi facilite l'utilisation des forêts à des fins touristiques et récréatives. Il introduit le principe que l'équitation en forêt est autorisée et que les chiens (sauf les races agressives) peuvent être lâchés sous le contrôle du propriétaire. Les communes pourront recevoir gratuitement des terrains forestiers pour le tourisme, le sport et les loisirs.\",\n  \"fr_key_points\": [\n    \"L'équitation en forêt sera généralement autorisée, un forestier ne pouvant la restreindre temporairement que pour des raisons importantes (ex. gestion forestière).\",\n    \"Lâcher des chiens sans laisse en forêt sera autorisé, mais sous le contrôle du propriétaire. L'interdiction reste pour les races considérées comme agressives.\",\n    \"Les communes pourront recevoir gratuitement des terrains des Forêts d'État pour construire des sentiers, des tours d'observation et d'autres infrastructures touristiques et récréatives.\",\n    \"Les Complexes Forestiers Promotionnels auront un objectif touristique inscrit dans la loi, facilitant le développement de sentiers et d'infrastructures.\",\n    \"Lâcher un chien de race agressive sans laisse en forêt ou un chien sans contrôle entraînera une amende ou une contravention.\"\n  ],\n  \"es_ai_title\": \"Nuevas reglas para el uso de los bosques: turismo, caballos y perros\",\n  \"es_summary\": \"El proyecto de ley facilita el uso de los bosques con fines turísticos y recreativos. Introduce el principio de que la equitación en el bosque está permitida y que los perros (excepto razas agresivas) pueden ser soltados bajo el control del dueño. Los municipios podrán recibir terrenos forestales de forma gratuita para turismo, deporte y recreación.\",\n  \"es_key_points\": [\n    \"La equitación en los bosques estará generalmente permitida, y un guardabosques podrá restringirla temporalmente solo por razones importantes (ej. gestión forestal).\",\n    \"Soltar perros sin correa en el bosque estará permitido, pero bajo el control del dueño. La prohibición se mantiene para las razas consideradas agresivas.\",\n    \"Los municipios podrán recibir terrenos de los Bosques del Estado de forma gratuita para construir senderos, torres de observación y otras infraestructuras turísticas y recreativas.\",\n    \"Los Complejos Forestales Promocionales tendrán un objetivo turístico por ley, lo que facilitará el desarrollo de senderos e infraestructura.\",\n    \"Soltar un perro de raza agresiva sin correa en el bosque o un perro sin control resultará en una multa o sanción.\"\n  ],\n  \"it_ai_title\": \"Nuove regole per l'uso delle foreste: turismo, cavalli e cani\",\n  \"it_summary\": \"Il disegno di legge facilita l'uso delle foreste per scopi turistici e ricreativi. Introduce il principio che l'equitazione nelle foreste è generalmente consentita e che i cani (eccetto le razze aggressive) possono essere lasciati liberi sotto il controllo del proprietario. I comuni potranno ricevere gratuitamente terreni forestali per turismo, sport e ricreazione.\",\n  \"it_key_points\": [\n    \"L'equitazione nelle foreste sarà generalmente consentita, e un guardaboschi potrà limitarla temporaneamente solo per motivi importanti (es. gestione forestale).\",\n    \"Lasciare i cani liberi nel bosco sarà consentito, ma sotto il controllo del proprietario. Il divieto rimane per le razze considerate aggressive.\",\n    \"I comuni potranno ricevere gratuitamente terreni dalle Foreste dello Stato per costruire sentieri, torri di osservazione e altre infrastrutture turistiche e ricreative.\",\n    \"I Complessi Forestali Promozionali avranno un obiettivo turistico sancito dalla legge, facilitando lo sviluppo di sentieri e infrastrutture.\",\n    \"Lasciare libero un cane di razza aggressiva nel bosco o un cane senza controllo comporterà una multa o una sanzione.\"\n  ],\n  \"nl_ai_title\": \"Nieuwe regels voor bosgebruik: toerisme, paarden en honden\",\n  \"nl_summary\": \"Het wetsvoorstel maakt het gemakkelijker om bossen te gebruiken voor toerisme en recreatie. Het introduceert het principe dat paardrijden in het bos is toegestaan en dat honden (behalve agressieve rassen) onder toezicht van de eigenaar los mogen lopen. Gemeenten kunnen gratis bosgrond krijgen voor toeristische, sportieve en recreatieve doeleinden.\",\n  \"nl_key_points\": [\n    \"Paardrijden in bossen wordt algemeen toegestaan, een boswachter kan het tijdelijk beperken om belangrijke redenen (bv. bosbeheer).\",\n    \"Honden los laten lopen in het bos is toegestaan, maar onder toezicht van de eigenaar. Het verbod blijft van kracht voor rassen die als agressief worden beschouwd.\",\n    \"Gemeenten kunnen gratis grond van de Staatsbossen krijgen voor de aanleg van paden, uitkijktorens en andere toeristische en recreatieve infrastructuur.\",\n    \"Promotionele Boscomplexen krijgen een wettelijke toeristische doelstelling, wat de ontwikkeling van paden en infrastructuur vergemakkelijkt.\",\n    \"Het los laten lopen van een hond van een agressief ras in het bos of een hond zonder toezicht leidt tot een boete of straf.\"\n  ],\n  \"pt_ai_title\": \"Novas regras para uso das florestas: turismo, cavalos e cães\",\n  \"pt_summary\": \"O projeto de lei facilita o uso das florestas para fins turísticos e recreativos. Introduz o princípio de que a equitação na floresta é permitida e que os cães (exceto raças agressivas) podem ser soltos sob controlo do dono. Os municípios poderão receber terrenos florestais gratuitamente para turismo, desporto e recreação.\",\n  \"pt_key_points\": [\n    \"A equitação nas florestas será geralmente permitida, e um guarda-florestal pode restringi-la temporariamente apenas por razões importantes (ex. gestão florestal).\",\n    \"Soltar cães sem trela na floresta será permitido, mas sob controlo do dono. A proibição mantém-se para raças consideradas agressivas.\",\n    \"Os municípios poderão receber terrenos das Florestas do Estado gratuitamente para construir caminhos, torres de observação e outras infraestruturas turísticas e recreativas.\",\n    \"Os Complexos Florestais Promocionais terão um objetivo turístico consagrado na lei, facilitando o desenvolvimento de trilhos e infraestruturas.\",\n    \"Soltar um cão de raça agressiva sem trela na floresta ou um cão sem controlo resultará em multa ou contra-ordenação.\"\n  ],\n  \"category\": [\"Environment\", \"Local Government\"]\n}"
    }
  ]
}