Belarus hakimiyyəti ABŞ Prezidenti Donald Trampın müraciətindən sonra 52 məhbusu azad edib.
Tramp bundan əvvəl Belarus Prezidenti Aleksandr Lukaşenkonu məhbusları azad etməyə çağırmışdı. ABŞ lideri həmin məhbusları “girov” adlandırmışdı.
Ağ Ev rəsmisi Reuters-ə bildirib ki, Lukaşenkonun jestinin müqabilində Vaşinqton Belarusun milli aviaşirkəti Belavia-ya sanksiyaları yüngülləşdirəcək və ona Boeing təyyarələri də daxil olmaqla, öz təyyarələrinə xidmət və komponentlər almağa icazə verəcək.
Bu, illərlə təcrid və sanksiyalardan sonra ABŞ ilə münasibətləri bərpa etməyə çalışan avtoritar lider tərəfindən əfv edilən məhbusların ən böyük qrupudur.
Belarus müxalifəti bildirib ki, 52 nəfərdən biri Mikola Statkeviç azad edilmiş məhbusların gətirildiyi Litvaya daxil olmaqdan imtina edib. Veb-kamera görüntülərində onun sərhəddə qadağan olunmuş zonada oturduğu görünür və Litvanın sərhəd mühafizəsi onun Belarusda qaldığını bildirib.
Minskdə ABŞ nümayəndə heyətinə rəhbərlik edən Con Koel bütün bu məhbusların azad ediləcəyinə ümid etdiyini və Lukaşenkonun dəyişmək istədiyinə inandığını bildirib.
“Amma siz təxminən 30 il vəzifədə olduğunuzdan sonra dəyişmirsiniz. Bu, bir gecədə baş verməyəcək”, – Koel əlavə edib.
Azad edilənlər arasında 2021-ci ildə ədavəti qızışdırmaq və iğtişaşlar təşkil etmək ittihamı ilə 15 illik cəzaya məhkum edilmiş jurnalist, 33 yaşlı İhar Losik də var.
Ancaq azadlığa buraxılanlar arasında 2022-ci il Nobel Sülh Mükafatının laureatı, insan haqları müdafiəçisi Ales Bialiatski və ya 2020-ci il demokratiya tərəfdarı etirazlarının lideri Mariya Kalesnikava kimi Lukaşenkonun onilliklər boyu davam edən hakimiyyətini tənqid edən tanınmış tənqidçilər olmayıb.
Müxalifət lideri Svetlana Tixanovskaya deyib ki, azadlığa buraxılanlar siyasi məhbus kimi tanınan şəxslərin yalnız 4%-ni əhatə edib.
“Biz onların azadlığa buraxılmasını alqışlayırıq, lakin mahiyyət etibarı ilə bu, insan həyatı ilə alverdir – ilk növbədə o insanlar heç vaxt həbs edilməməli idi”, – Tixanovskaya bildirib və Avropa İttifaqını Belarusa qarşı sanksiyaları demokratiya qurulana qədər saxlamağa çağırıb.
Belarusun dövlət xəbər agentliyi Belta bildirib ki, azad edilənlər arasında Litva, Latviya, Polşa, Fransa, Britaniya və Almaniyadan olan 14 əcnəbi vətəndaş var.
Lukaşenko Belarusa otuz ildən çoxdur rəhbərlik edir. O, avqustun 22-də dövlətə qarşı “müharibə apara biləcək” “quldurları” azad etməyə hazır olmadığını bildirmişdi.
