close
close
Вақт машинаси
1 феврал 2026

1 февраль – узбек эстрадаси асосчиси Ботир Зокиров туғилган кун

close

Ўзбек эстрада санъатининг асосчиси, бетакрор овоз соҳиби, рассом ва актёр Ботир Зокиров айнан 1936 йил 1 февраль куни Тошкентда туғилган.

У нафақат Ўзбекистонда, балки бутун Шарқ оламида машҳур бўлган «Шарқ тароналари» ва машҳур «Араб тангоси» каби қўшиқлари билан санъатда янги даврни бошлаб берган. Унинг раҳбарлигида Ўзбекистон давлат эстрада оркестри (Мюзик-холл) ташкил этилган.

Ботир Зокиров нафақат хонанда, балки ўзбек маданиятининг «Ренессанс» даврини бошлаб берган универсал ижодкор эди. Унинг ҳаёти ва ижоди санъатнинг бир неча йўналишларини — мусиқа, рангтасвир, адабиёт ва театрни бирлаштирган.

Санъаткорлар сулоласининг давомчиси

Ботир Зокировнинг отаси Карим Зокиров Ўзбекистон халқ артисти, опера хонандаси (баритон), онаси Шоҳиста Саидова эса халқ ашулалари ижрочиси эди. Зокировлар сулоласининг (Фаррух Зокиров, Жамшид Зокиров ва бошқалар) машҳурлик чўққисига чиқишида Ботир Зокировнинг ўрни беқиёс.

Ботир Зокиров 1950-йилларнинг охирида Ўзбекистон давлат эстрада оркестрини ташкил этди. Унгача ўзбек мусиқасида «эстрада» тушунчаси деярли бўлмаган. У ўзбек халқ куйларини замонавий жаз ва оркестр йўналишлари билан уйғунлаштирди.

Санъаткор ўзбек, рус, араб, ҳинд, француз ва италян тилларида бетакрор маҳорат билан куйлаган. Унинг ижросидаги «Я заҳратан фи хаяли» (Эй, хаёлимдаги гул) қўшиғи бутун араб дунёсида машҳур бўлиб кетган.

Парижнинг «Олимпия» саҳнасидаги зафар

Ботир Зокировнинг жаҳон миқёсидаги энг катта муваффақияти 1966 йил Парижнинг машҳур «Олимпия» концерт залидаги чиқиши бўлди.

У ерда француз тилида Шарль Азнавур ва Эдит Пиаф репертуаридан қўшиқлар куйлаб, француз томошабинларини ҳайратда қолдирган. Матбуот уни «Шарқнинг булбули» ва «Шарқ Азнавури» деб атаган.

Ботир Зокиров оғир хасталик (ўпка сили) билан умр бўйи курашган. Касаллик туфайли саҳнадан узоқлашган кезларида у рассомлик билан жиддий шуғулланган.

Унинг мойбўёқда чизган асарларида фалсафий теранлик ва инсоний изтироблар акс этган.

Шунингдек, у гўзал шеърлар ва эсселар муаллифи ҳамдир. Унинг ижодида Шарқ фалсафаси ва Навоий ғазалларига бўлган эҳтиром сезилиб туради.

«Мюзик-холл» ва кино

1970-йилларда у Тошкент «Мюзик-холл»ига асос солди. Бу театр ва мусиқа бирлашган янги формат эди. Кино соҳасида эса «Улуғбек юлдузи» каби фильмларда эсда қоларли образлар яратди.

Унинг энг машҳур қўшиқларидан бири — «Раъно» аслида фақат севги ҳақида эмас, балки инсон руҳиятининг эркинликка бўлган талпиниши сифатида талқин қилинади. У ҳар бир ижросига драматик актёр сифатида ёндашган.

Ботир Зокиров 1985 йилда, 49 ёшида вафот этган бўлса-да, у яратган мактаб бугунги кунгача яшаб келмоқда.

Тағин ўқинг
20 январ 2017
«Халқ сўзи» газетасида (18.01) Ўзбекистон инсон ҳуқуқлари миллий маркази раисининг инсон ҳуқуқлари тўғрисидаги халқаро пактларнинг 50 йиллигига бағишлаб Москвада ...
1 сентябр 2025
Дунёдаги жамики бошқа мамлакатлардан фарқли Ўзбекистонда Мустақиллик куни ҳар йили икки марта нишонланади. Биринчиси 1990 йıл 20 июн куни ...
18 сентябр 2023
Элтузга Наманган вилояти Чортоқ туман ички ишлар бўлими матбуот котиби Ҳасанбой Ахмедовнинг 21 август куни тунда шифокорларни уриб дўппослагани, ...
27 декабр 2025
Ўзбекистонда Ёзувчилар уюшмаси кўп йиллар давомида адабий ҳаётни ташкил этувчи асосий институт сифатида фаолият юритиб келмоқда. Унинг тарихи, шубҳасиз, ...
Блоглар
31 январ 2026
Бир дўстим ҳозир ичимни ёқиб Колумбияда сафарда юрибди. Кеча у Меделин (испанчаси Медейин) шаҳрида эди. ...
29 январ 2026
Ўзбекистонлик фаол Фарида Шариф ўзининг янги блогида «Сўқир Шерлок» яъни Блайнд Шерлок детектив сериалини томоша ...
23 январ 2026
Владимир Зеленский бугун Давосда: 🇨🇭 «Сизларга (жаҳон элитасига) Украина мустақиллиги ҳаммадан кўра кўпроқ керак. Чунки ...