နယူးဇီလန်နိုင်ငံမှာ လယ်ထွန်စက်တွေ၊ ထရပ်ကားတွေကို တန်းစီမောင်းနှင်လာကြတဲ့ လယ်သမားတွေဟာ အောက်တိုဘာ ၂၀ ရက်က နိုင်ငံတဝန်းရှိ မြို့ကြီးတွေနဲ့ မြို့လယ်ခေါင်တွေမှာ စုရုံးခဲ့ကြပြီး စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှုတွေကို အခွန်ကောက်ခံမယ့် အစိုးရရဲ့ အစီအစဉ်ကို ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက် ဆန္ဒပြခဲ့ကြပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့သီတင်းပတ်က အစိုးရဟာ အဓိကအားဖြင့် နွားနဲ့ သိုးကနေ ထွက်ရှိတဲ့ သက်တမ်းရှည် စိုက်ပျိုးရေးသုံး ဓာတ်ငွေ့တွေနဲ့ ဘိုင်အိုဂျန်းနစ် မီသိန်းကို စျေးနှုန်းသတ်မှတ်မယ့် အစီအစဉ်တွေကို အတည်ပြုခဲ့ပါတယ်။
ဖူကက်ခိုအီကနေ အော့ကလန်ထိ မောင်းနှင်လာတဲ့ ဆန္ဒပြသူ စကော့က သူတို့ဟာ အလုပ်မဖြစ်နိုင်တဲ့ အထူးသဖြင့် မကြာသေးခင်က ပေးပို့လာတဲ့ ကာဗွန်အခွန်ထဲက တခုဖြစ်တဲ့ စည်းမျဉ်းတွေကို ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်တာပါလို့ ပြောပါတယ်။ အဲဒါဟာ အမှန်တကယ်ပဲ စိုက်ပျိုးရေးကို ထိခိုက်စေတယ်လို့လည်း သူက ဆိုပါတယ်။
အစိုးရက အဆိုပြုထားတဲ့ အစီအစဉ်ဟာ ညှိနှိုင်းဆဲအဆင့်မှာ ရှိနေတာပါ။ ဒီအဆိုပြုချက်ဟာ စီးပွားဖြစ် လယ်ယာမြေတွေပေါ်မှာ စီးပွားဖြစ်မဟုတ်တဲ့ ရည်ရွယ်ချက်အမျိုးမျိုးအတွက် သစ်ပင်ကြီးမျိုးတွေကို စိုက်ပျိုးမယ့် လယ်ယာသစ်တောအတွက် ဘယ်လိုစဉ်းစားထားတယ်၊ အဲဒါက ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှုကို ဘာတွေ တန်ပြန်ထိန်းညှိနိုင်မယ် ဆိုတာတွေကို စိုးရိမ်နေကြတာကြောင့် ဒီအစီအစဉ်ကို စိုက်ပျိုးရေးအဖွဲ့တွေက ဝေဖန်ခဲ့ကြပါတယ်။
ဆန္ဒပြသူတယောက်ကတော့ လယ်သမားတွေဟာ နယူးဇီလန်ရဲ့ အမာခံကျောရိုးဖြစ်တာကြောင့် သူတို့အပေါ် ကိစ္စအားလုံးမှာ အခွန်ကောက်ခံနေတာကို ရပ်တန့်ပစ်ဖို့ လိုအပ်ကြောင်း ပြောပါတယ်။
လယ်သမားတွေဟာ ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှုကို စျေးနှုန်းဘယ်လိုသတ်မှတ်မယ် ဆိုတာနဲ့ ဒီအစီအစဉ်ကို ဘယ်လိုစီမံခန့်ခွဲမယ် ဆိုတဲ့အပေါ်ကိုလည်း စိုးရိမ်မှုတွေ မြင့်တက်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
အာဏာသိမ်းစစ်တပ် အုပ်ချုပ်နေတဲ့ မိခင်နိုင်ငံကို ပြန်ရဖို့ ကြောက်ရွံ့နေတဲ့ နယူးဇီလန်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံသားတချို့ရဲ့ ယာယီဗီဇာတွေကို အစိုးရက သက်တမ်းတိုးပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
လတ်တလောသီတင်းပတ်တွေအတွင်း နယူးဇီလန်ရှိ မြန်မာကျောင်းသားအုပ်စုတခုကို စစ်ကောင်စီအပေါ် သစ္စာရှိကြောင်း ကြေညာဖို့ မြန်မာသံရုံးကနေ တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံသားတချို့ဟာ နယူးဇီလန်မှာ အာဏာသိမ်းမှုကို ကန့်ကွက်ကြောင်း ဆန္ဒပြခဲ့ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံ ပြန်ရောက်ပါက ဖမ်းဆီးနှိပ်စက်ခံရမှာကို ကြောက်နေကြတာပါ။
နယူးဇီလန်မှ ထောက်ပံ့ထားတဲ့ ပညာသင်ဆုကိုရရှိထားတဲ့ မြန်မာကျောင်းသားတွေရဲ့ ဗီဇာကို သက်တမ်းထပ်တိုးပေးသွားမှာဖြစ်ပြီး တခြားယာယီဗီဇာ ကိုင်ဆောင်သူတွေကိုလည်း နယူးဇီလန် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဌာနက လက်တွေ့ကျတဲ့ ချဉ်းကပ်မှု လုပ်ပေးလိမ့်မယ်လို့ နယူးဇီလန်အစိုးရက အတည်ပြုပေးလိုက်ပါတယ်။
ဒီနေ့အထိ သူတို့ရဲ့ဗီဇာတွေကို သက်တမ်းထပ်တိုးပေးနေပါတယ်လို့ နယူးဇီလန် နိုင်ငံခြားရေး၀န်ကြီး Nanaia Mahuta က ပြောပါတယ်။
နိုင်ငံခြားရေးနဲ့ ကုန်သွယ်ရေး၀န်ကြီးဌာနဟာ နယူးဇီလန် အကူအညီပေးရေး အစီအစဉ်ကတဆင့် ပညာသင်ဆုရရှိထားတဲ့ မြန်မာကျောင်းသားတွေကို ဆောင်ရွက်ပေးပါတယ်။
တာဝန်ရှိသူတွေဟာ ဒီနှစ်မကုန်မီ နယူးဇီလန်ကနေ ထွက်ခွာရတော့မယ့် မြန်မာပြည်သားတွေ တယောက်ချင်းစီရဲ့ အခြေအနေတွေကို လာဆွေးနွေးဖို့အတွက် အဆက်အသွယ်လုပ်ဖို့ စာရေးသားပေးပို့နေတယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။