စစ်ကောင်စီရဲ့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် လူပေါင်း ၁၇၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ရတဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကန့်ဘလူမြို့နယ် ပဇီကြီးကျေးရွာ ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး Facebook မှာ အနက်ရောင် ပရိုဖိုင်ပြောင်းတဲ့သူတွေကို စစ်ကောင်စီ တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ဒီရက်ပိုင်းအတွင်း လိုက်လံ ဖမ်းဆီးနေပါတယ်။
ပဇီကြီးကျေးရွာ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခံရပြီး နောက်ပိုင်း ပြည်သူတွေက ဝမ်းနည်းတဲ့ အထိမ်းအမှတ်နဲ့ အနက်ရောင် ပရိုဖိုင်ပြောင်းကြတဲ့အပေါ် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံ ဝါဒဖြန့် တယ်လီဂရမ် ချန်နယ်တွေကနေ ပရိုဖိုင် ပြောင်းတဲ့ ပြည်သူတွေကို လိုက်လံဖမ်းဆီးဖို့ လှုံ့ဆော် ရေးသားနေကြတာပါ။
အခုလို အပြစ်မဲ့ပြည်သူတွေကို လိုက်လံဖမ်းဆီးတာဟာ ပြည်သူတွေကို အကြောက်တရား ရိုက်သွင်းချင်တာကြောင့် အာဏာရှင်ဆန်ဆန် လုပ်တာလို့ တော်လှန်ရေးအင်အားစုတွေက ပြောပါတယ်။
"ပြီးခဲ့တဲ့ရက်တွေတုန်းက Black profile ပြောင်းတဲ့ ပြည်သူလူထုကို စစ်ကောင်စီက လိုက်လံ ဖမ်းဆီးနေတာကတော့ တကယ်တော့ ဒါရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က အကြောက်တရား သွင်းတာပါ။ အဲ့တော့ ဒီလိုလုပ်ရင် ဒီလိုဖြစ်မယ်။ ဒီလို ခံရမယ်။ ဒီလို ခံဝန်တွေ ထိုးရမယ်။ ဒီလို လက်မှတ်တွေ ထိုးရမယ်။ ပြီးတော့ ငါတို့ ဒီလို စောင့်ကြည့်မယ်ဆိုတဲ့ ပုံစံမျိုး ရိုက်သွင်းတာပါ။ အကြောက်တရား သွင်းတာပါ။ အကြမ်းဖက် စစ်ကောင်စီ အာဏာရှင်စနစ်ကတော့ အာဏာရှင်စနစ်ရဲ့ ပုံစံ အတိုင်းပါပဲ။ ပြည်သူလူထုကို အုပ်ချုပ်တဲ့အခါမှာ အကြောက်တရားနဲ့ အုပ်ချုပ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။
"ကိုယ့်အနေနဲ့က ပရိုဖိုင် လော့ခ်ချထားဖို့ လိုမယ်။ ပြီးတော့ ကိုယ့်ရဲ့ သူငယ်ချင်းတွေထဲမှာ အကြမ်းဖက် စစ်ကောင်စီ အားပေး ထောက်ခံသူ ရှိမရှိ ပြန်စစ်မယ်။ ကိုယ့်ရဲ့ လုံခြုံရေးအတွက် ဖြစ်ပါတယ်။ပြီးတော့ ဂိတ်တွေ ဖြတ်တဲ့အခါမှာ သွားတဲ့လာတဲ့အခါ ရှင်းဖို့ လိုပါတယ်။ ကိုယ့်လုံခြုံရေးအတွက် အမြဲ ပြင်ဆင်ထားဖို့ လိုပါတယ်" လို့ ရေဘဝဲ ပြည်သူ့အကျိုးပြုလူငယ် အဖွဲ့အစည်း ဥက္ကဋ္ဌက ဒီဗွီဘီကို ပြောပါတယ်။
ပြီးခဲ့တဲ့ရက်အတွင်း သရုပ်ဆောင် မေပန်းချီ၊ မြတ်သူသူ၊ အဆိုတော် ရွှေရည်သိန်းတန်၊ မေလသံစဉ်တို့ အပါအဝင် The Voice ဂျာနယ် အယ်ဒီတာချုပ် ဦးကျော်မင်းဆွေတို့ကို စစ်ကောင်စီက ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) နဲ့ အမှုဖွင့် ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး စစ်ကြောရေးမှာလည်း စစ်ဆေး မေးမြန်းတာတွေ လုပ်ခဲ့ပါတယ်။
ပဇီကြီး ကျေးရွာဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်လို့ အနက်ရောင် ပရိုဖိုင် ပြောင်းတာ၊ ဝမ်းနည်းကြောင်း စာရေးတင်တာ၊ အဲဒီ သတင်းတွေကို မျှဝေတဲ့သူတွေကို စစ်ကောင်စီ ဝါဒဖြန့် တယ်လီဂရမ် ချန်နယ်တွေကနေ ဖမ်းဆီးဖို့ လှုံ့ဆော်ပြီး ဖမ်းဆီးခံရတဲ့ ဖြစ်စဉ်တွေ ရှိနေပါတယ်။
အခုလို ပရိုဖိုင်ဓာတ်ပုံ ပြောင်းရုံနဲ့ မတရား ဖမ်းဆီးတာဟာ ပြည်သူတွေရဲ့ သဘောဆန္ဒ လွတ်လပ်စွာ ဖော်ထုတ်ခွင့်ကို ဖိနှိပ်ချင်တာကြောင့်လို့ တော်လှန်ရေးမှာ ပါဝင်နေတဲ့ ပြည်သူတယောက်က ပြောပါတယ်။
"ဒီလိုမျိုး ဖိနှိပ်မှုတွေဆိုတာ တကယ်တမ်းကျတော့ ကျမတို့ ဘာမှ မလုပ်ဘဲ၊ သူတို့ကို စကားတခွန်း မပြောဘဲ ဒီလောက်လေး လုပ်တာတောင် မခံမရပ်နိုင်ဖြစ်တာပေါ့။ ပြည်သူတွေက သူတို့ရဲ့ လုပ်ရပ်တွေ သူတို့ အပြစ်မဲ့လူတွေကို သတ်တဲ့လုပ်ရပ်တွေ မကြိုက်ဘူးဆိုတာ သိတယ်။ လက်မခံဘူး အားမပေးဘူးဆိုတာ သိတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဘယ်လိုမှ မခံစားနိုင်တဲ့အခါ နှိပ်စက်ပြတယ်။ အကြောက်တရားနဲ့ ကျမတို့ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ဖို့ ကြိုးစားတယ်။
"စစ်အာဏာသိမ်းကတည်းက ပစ်တယ် ခတ်တယ် သတ်တယ်။ ဒီလို အကြောက်တရားတွေနဲ့ ထိန်းချုပ်ပြီးတော့ လူတွေကို လုပ်ဖို့ ကြိုးစားတယ်။ ကျမတို့ရဲ့ အခွင့်အရေးတွေကို ပိတ်ပင်အောင် ကြိုးစားတယ်။ ဒီလိုမျိုးနဲ့ သူတို့ရဲ့ နည်းစဉ် နည်းလမ်းအတိုင်း လုပ်ကြတာပေါ့။ ကျမတို့ကို ဘယ်လိုပဲ ကြောက်လန့်အောင်လုပ်လုပ် ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် ပြည်သူတွေကတော့ ဖော်ထုတ်ခွင့် မရှိသော်လည်း စိတ်ထဲမှာ အမြဲရှိနေတယ်။ ကျမတို့ တနည်းတဖုံနဲ့ ဖော်ထုတ်ကြမှာပေါ့"လို့ ပြည်သူတဦးက ပြောပါတယ်။
စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကန့်ဘလူမြို့နယ်၊ ပဇီကြီးကျေးရွာမှာ ဧပြီလ ၁၁ ရက်က ရက်ကျေးရုံး ဖွင့်ပွဲ အလှုအဖြစ် ကျွေးမွေးနေတဲ့ နေရာကို စစ်ကောင်စီကဂျက်လေယာဉ်နဲ့ အင်အားပြင်း ဗုံးကြဲ တိုက်ခိုက်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး စစ်ရဟတ်ယာဉ်နဲ့ ၄ ကြိမ်ထက်မနည်း ပစ်ခတ်ခဲ့တာကြောင့် ကလေးငယ်တွေ၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင် မိခင်တွေ အပါအဝင် ပြည်သူအယောက် ၁၇၀ ကျော်သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။
စစ်ကောင်စီရဲ့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အမေရိကန်၊ အီးယူ၊ အာဆီယံ၊ နော်ဝေနဲ့ မလေးရှားနိုင်ငံတွေက ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်ရှုတ်ချလိုက်ပြီး အရပ်သားတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုအားလုံး ရပ်တန့်ဖို့ မြန်မာစစ်အာဏာရှင်ကို တောင်းဆို လိုက်ပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံမှာ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်ရဲ့ အကြမ်းဖက်သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရတဲ့ ပြည်သူအယောက် ၂,၀၀၀ အထိရှိလာတဲ့အပေါ် ဝမ်းနည်းပူဆွေးရကြောင်းပြသတဲ့အနေနဲ့ အမေရိကန်နဲ့ ဥရောပသမဂ္ဂ(အီးယူ) အပါအဝင် ရန်ကုန်ရှိ နိုင်ငံတကာ သံရုံးတချို့ရဲ့ ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာမှာ ဒီနေ့ ဇွန် ၂၂ ရက်မှာ အနက်ရောင်ပရိုဖိုင်တွေ ပြောင်းလဲထားကြပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အမေရိကန်သံရုံးကတော့ စစ်အာဏာရှင်အဖွဲ့အစည်းရဲ့ ၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီအာဏာသိမ်းမှုကစပြီး သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရတဲ့ အရပ်သားပြည်သူ ၂,၀၀၀ အတွက် ဝမ်းနည်းပူဆွေးရကြောင်းနဲ့ နိုင်ငံတဝန်း မြန်မာပြည်သူတွေအပေါ် ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ လူမဆန်တဲ့ ကြမ်းကြုတ်ရက်စက်မှုတွေဟာ စစ်တပ်အတွင်းမှ တာဝန်ရှိသူတွေကို တာဝန်ယူမှု တာဝန်ခံမှုရှိစေရေး အပူတပြင်းလိုအပ်နေကြောင်း မီးမောင်းထိုးပြနေတယ်လို့ ရေးသားထားခဲ့တာကို တွေ့ရပါတယ်။
အမေရိကန်အနေနဲ့ မိမိတို့ရဲ့ မိတ်ဖက်တွေ၊ မြန်မာပြည်သူတွေနဲ့အတူ ကုလသမဂ္ဂရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သောစုံစမ်းစစ်ဆေးမှုယန္တရား (IIMM) ကိုပံ့ပိုးကူညီခြင်းကဲ့သို့ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုရှိစေရေး တိုးမြှင့်ဆောင်ရွက်ခြင်းကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားမှာ ဖြစ်ပြီး တဘက်မှာလည်း မြန်မာနိုင်ငံကို ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ ဒီမိုကရေစီလမ်းကြောင်းပေါ် ပြန်လည်ရောက်ရှိစေရန် ဆက်လက်တွန်းအားပေးသွားမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်အာဏာရှင် ဆန့်ကျင်ရေး လူထုလှုပ်ရှားမှုတွေမှာ စစ်တပ်က အင်အားသုံးဖြိုခွင်းတာတွေ၊ ဥပဒေမဲ့ ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်တာတွေကို ချက်ချင်းရပ်တန့်ဖို့ ကုလသမဂ္ဂအပါအဝင် နိုင်ငံတကာက ဖိအားပေးတောင်းဆိုထားပေမဲ့ အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုကတော့ ဒါကို ပြောင်ပြောင်တင်းတင်းဆန့်ကျင်ကာ ဆက်လက်ပြီးတော့ ဖမ်းဆီးနှိပ်စက်တာတွေ၊ ရွာလုံးကျွတ်မီးရှို့ဖျက်ဆီးတာ၊ လေကြောင်းကနေ တိုက်ခိုက်တာတွေကို လုပ်ဆောင်နေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါ့အပြင် စစ်အာဏာသိမ်းမှု တနှစ်ကျော် ရှိလာခဲ့ချိန်မှာ အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီ စစ်တပ်အင်အားစုတွေရဲ့ ပစ်မှတ်ထား အကြမ်းဖက်ဖြိုခွင်းမှုကြောင့် အရပ်ဘက်လူမှုအဖွဲ့အစည်းတွေ၊ သတင်းသမားတွေအပါအဝင် စစ်အာဏာရှင်ကို ဆန့်ကျင်တော်လှန်တဲ့ ဘယ်သူ့ကိုမဆို နှိမ်နင်းနေတာကြောင့် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိတာတွေ၊ သတ်ဖြတ်ခံရမှုတွေလည်း ပိုမိုမြင့်တက်နေပါတယ်။
လတ်တလောမှာတော့ အာဏာသိမ်းစစ်အုပ်စုရဲ့ ပြည်သူလူထုအပေါ် အကြမ်းဖက် ဖိနှိပ်ဖမ်းဆီး တိုက်ခိုက်သတ်ဖြတ်နေမှုတွေကို ပြည်သူလူထုတရပ်လုံးက အသက်ရှင်သန်ရေးအတွက် ခုခံကာကွယ်ပိုင်ခွင့်အရ ပြည်သူ့ခုခံစစ်ကို ဆင်နွှဲနေကြတာဖြစ်ပြီး နိုင်ငံတဝန်းမှာတော့ မြန်မာ ပြည်သူတွေဟာ စစ်အာဏာရှင်စနစ် မြန်မာ့မြေပေါ်မှ အပြီးတိုင်ချုပ်ငြိမ်းရေးနဲ့ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ တည်ဆောက်ရေးအတွက် ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒပြတဲ့ လူထုသပိတ်တိုက်ပွဲတွေ တိုင်းဒေသကြီးနဲ့ ပြည်နယ်တွေ အနှံ့အပြား ဖြစ်ပွားနေပါတယ်။
လူထုသပိတ်တိုက်ပွဲတွေအနေနဲ့ မနေ့က တရက်တည်းမှာ ရန်ကုန်တိုင်း၊ မကွေးတိုင်းနဲ့ မန္တလေးတိုင်းတို့မှာ ၁ ကြိမ်စီ၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းမှာ ၈ ကြိမ်နဲ့ အများဆုံး ဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့ NUG ထုတ်ပြန်ချက်ထဲမှာ ဖော်ပြပါတယ်။
နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (အေအေပီပီ) က ထုတ်ပြန်ချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံမှာ မတရားအာဏာသိမ်း ၁ နှစ်ကျော်ကာလ စစ်ကောင်စီတပ်တွေ အကြမ်းဖက် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှုတွေကြောင့် နိုင်ငံတဝန်း ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရသူပေါင်း ၁၄,၂၁၃ ယောက်ထိ ရှိလာခဲ့ပြီလို့ ဖော်ပြထားပြီး ဒီစာရင်းဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဇွန် ၂၁ ရက်အထိ အေအေပီပီက ကောက်ယူမှတ်တမ်းပြုစုထားတာဖြစ်ကာ အမှန်တကယ် ကျဆုံးသူတွေဟာ ဒီထက်ပိုနိုင်တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။
နွေဦးတော်လှန်ရေးကာလအတွင်း ဒီနေ့အထိ ၁၁,၁၅၁ ယောက် လက်ရှိ ချုပ်နှောင်ခံထားရဆဲဖြစ်ပြီး အဲဒီထဲက ၁,၁၆၈ ယောက်ကတော့ ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံထားရကာ သေဒဏ်ချမှတ်ခံထားရသူ စုစုပေါင်း ၁၁၅ ယောက်ထိ ရှိလာခဲ့ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါ့အပြင် အာဏာသိမ်းချိန်မှ ၂၀၂၂ ခုနှစ် မေလကုန်အထိ အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုက မတရား ချိပ်ပိတ်သိမ်းဆည်းခံခဲ့ရတဲ့ နေအိမ်၊ အဆောက်အဦ အရေအတွက် စုစုပေါင်း ၆၁၇ ထက်မနည်း ရှိခဲ့တယ်လို့လည်း အေအေပီပီက ဆိုပါတယ်။