ရုရှားနဲ့ ယူကရိန်းတို့ရဲ့ ကောက်ပဲသီးနှံတင်ပို့မှုပုံမှန်ပြန်ဖြစ်လာလို့ နိုဝင်ဘာလမှာ ကောက်ပဲသီးနှံနဲ့ သစ်သီးဝလံတို့ရဲ့ ကမ္ဘာ့စျေးနှုန်းတွေ နည်းနည်း ကျဆင်းခဲ့တယ်လို့ ကုလသမဂ္ဂ စားနပ်ရိက္ခာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအဖွဲ့(FAO)က ဒီဇင်ဘာ ၂ ရက်မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။
စားနပ်ရိက္ခာစျေးနှုန်းညွှန်းကိန်းဟာ အစောပိုင်းလကထက် ၁ ဒသမ ၇ မှတ် (၁.၂ ရာခိုင်နှုန်း) ကျဆင်းခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာလမှာ ပျမ်းမျှ ၁၃၅ ဒသုမ ၇ မှတ်ထိ ရောက်သွားတယ်လို့ FAO က ဆိုပါတယ်။
အောက်တိုဘာလနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင် စံချိန်တင်အမြင့်ဆုံးနဲ့ နီးနေသေးပြီး တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် ၀ ဒသမ ၃ ရာခိုင်နှုန်း တက်လာခဲ့တာပါ။ ဂျုံအပါအဝင် ကောက်နှံတွေအတွက် FAO ရဲ့ အညွှန်းကိန်းခွဲဟာ ၁ ဒသမ ၃ ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်းသွားပါတယ်။ စားအုန်းဆီနဲ့ ပဲပိစပ်ဆီဝယ်လိုအား ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ မြင့်နေလို့ ဟင်းသီးဟင်းရွက်ဆီဈေးက ၂ ဒသမ ၃ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ခဲ့ပါတယ်။
သကြားဈေးက ခြောက်လ ဆက်တိုက် ကျဆင်းပြီး နောက် ၅ ဒသမ ၂ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်တက်ခဲ့ပါတယ်။ အိန္ဒိယမှာ ပို့ကုန်ခွဲတမ်း နည်းပါးတာအပြင် ဘရာဇီးကနေ ရရှိမှု နည်းပါးတာ ဟာ သကြားခွဲတမ်း ပြောင်းပြန်လန်ရတဲ့ အဓိက အကြောင်းရင်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
နို့ထွက်ပစ္စည်း စျေးနှုန်းတွေက နိုဝင်ဘာလမှာ ၁ ဒသမ ၂ ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်းခဲ့ပေမယ့် မနှစ်ကထက် ၉ ဒသမ ၂ ရာခိုင်နှုန်း မြင့်မားနေဆဲပါ။ ထောက်ပံ့ရေးလမ်းကြောင်းတလျှောက်က စိန်ခေါ်မှုတွေကြောင့် ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ဝက် အတွင်း စျေးနှုံး မြင့်တက်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
နိုဝင်ဘာလမှာ အသားဈေး ၀ ဒသမ ၉ ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်းခဲ့တယ်လို့ FAO က ပြောပေမဲ့ မနှစ်ကထက် ၄ ဒသမ ၁ ရာခိုင်နှုန်း ပိုမြင့်နေပါသေးတယ်။ ဥရောပ ဆိပ်ကမ်းတွေကနေတဆင့် ရုရှားက အစားအသောက်နဲ့ ဓာတ်မြေသြဇာတွေကို အာဖရိကဆီ ပို့ဆောင်ရာမှာ အခြေအနေ ပိုတည်ငြိမ်လာတာ မြင်ရလို့ အားတက်ဖို့ ကောင်းတယ်လို့ FAO ရဲ့ စီးပွားရေး ပညာရှင်ချုပ် မက်ဆီမို တိုရေရိုက ပြောပါတယ်။
ဒါပေမဲ့ စိုက်ပျိုးရေးသွင်းအားစုတွေ အထူးသဖြင့် ဓာတ်မြေသြဇာ ကုန်ကျစရိတ်တွေနဲ့ စားသောက်ကုန် ဈေးနှုန်းတွေ မြင့်တက်မှုနဲ့ သက်ရောက်မှုကို ကန့်သတ်ရေး ဆောင်ရွက်ဖို့ လိုနေသေးတယ်လို့လည်း သူက ပြောပါတယ်။
“အစားအသောက် တင်သွင်းမှု ဥပဒေကြမ်းတင်မကဘဲ သွင်းကုန် ဥပဒေကြမ်းပါ နိုင်ငံတွေကို ထောက်ပံ့ဖို့ ယန္တရားတွေ ရှာရဦးမယ်။ စျေးနှုန်းတွေကိုကျနော်တို့ စောင့်ကြည့်နေပါတယ်”လို့ တိုရေရိုက ပြောပါတယ်။
FAO ရဲ့ စားနပ်ရိက္ခာစျေးနှုန်းညွှန်းကိန်းဟာ အခြေခံနှစ်နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ရင် မတူညီတဲ့ ထုတ်ကုန် ၇၃ မျိုးအတွက် စျေးနှုန်းတွေ အကျုံးဝင်တဲ့ စားသောက်ကုန် ကဏ္ဍ ၂၃ မျိုးအတွက် ကမ္ဘာတဝန်းက စျေးနှုန်းတွေကို အခြေခံထားပါတယ်။
ယူကရိန်း အကျပ်အတည်းကြောင့် ကမ္ဘာတဝန်း ဆာလောင်မွတ်သိပ်မှုနဲ့ အာဟာရချို့တဲ့မှုကို ခံစားနေရတဲ့ လူဦးရေဟာ သန်း ၂၂၀ အထိ ရောက်သွားနိုင်တယ်လို့ ကုလသမဂ္ဂ စားနပ်ရိက္ခာနဲ့ စိုက်ပျိုးရေးအဖွဲ့ (FAO) က ပြောပါတယ်။
ယူကရိန်းပဋိပက္ခ မဖြစ်ခင် ၂၀၂၁ ခုနှစ်ကတည်းက မြင့်တက်နေတဲ့ ဆာလောင်မွတ်သိပ်နေတဲ့လူ အရေအတွက်ဟာ နိုင်ငံပေါင်း ၅၃ နိုင်ငံမှာ သန်း ၂၀၀ နီးပါးထိ ရောက်သွားနိုင်တယ်လို့ FAO ရဲ့ ဒုညွှန်မှူး မောင်ရီဇီယိုမာတီနာက စနေနေ့မှာထုတ်လွှင့်တဲ့ လူတွေ့ မေးမြန်းခန်းအတွင်း ပြောပါတယ်။
ယူကရိန်းဆိပ်ကမ်းတွေမှာ ကောက်ပဲသီးနှံ တန်ချိန် ၆ သန်းနဲ့ ပြောင်းတန်ချိန် ၁၄ သန်း နီးပါး ပိတ်ဆို့ခံထားရတယ်လို့ မာတီနာက ပြောပါတယ်။
ဒီသင်္ဘောတွေ ထွက်မရအောင် နောက်ထပ် အချိန်ဆွဲထားရင် စားနပ်ရိက္ခာ လုံခြုံရေး မတည်မငြိမ် ဖြစ်မှု ပိုတိုးလာနိုင်တယ်လို့ မာတီနာက ပြောခဲ့ပါတယ်။